Kamer: politie mag gebruik maken van richtmicrofoons

DEN HAAG, 8 MAART. Een meerderheid van de Tweede Kamer gaat akkoord met het wetsvoorstel van minister Hirsch Ballin (justitie) over het gebruik van richtmicrofoons in de strijd tegen de georganiseerde misdaad.

Volgens het voorstel van de minister mag de politie straks gesprekken afluisteren van mensen die worden verdacht van misdrijven of van wie wordt vermoed dat zij een misdrijf beramen. De maatregel gaat een stap verder dan het aftappen van de telefoon, zo vonden zowel de bewindsman als de justitie-specialisten in de Kamer. Bij het afluisteren met een richtmicrofoon moet, anders dan bij het aftappen van de telefoon, apparatuur worden aangebracht op plaatsen waar gesprekken van verdachten worden verwacht.

De Kamer toonde zich wel kritisch over de grenzen van de bevoegdheden die justitie straks heeft bij het afluisteren van personen en het gebruik van geluidsbanden in strafprocessen. Zo wilde D66-woordvoerder Wolffensperger van de minister weten of de politie geluidsbanden mag bewaren en gebruiken van gesprekken die met een richtmicrofoon zijn opgenomen, maar die niet zijn gevoerd door de verdachte voor wie de microfoon was bedoeld. Wolffensperger is bang dat de rechter-commissaris die de politie straks het groene licht moet geven te pas en te onpas huizen kan laten afluisteren in de hoop dat er informatie uit het criminele circuit tussenzit. Die mogelijkheid sloot Hirsch Ballin uit. Zelfs als een gesprek wordt opgevangen waarin een moord wordt beraamd, mag de informatie niet worden gebruikt als de verdachte niet aan het afgeluisterde gesprek heeft deelgenomen, aldus de minister.

Hirsch Ballin probeerde de bezorgdheid van de Kamer weg te nemen door te wijzen op de richtlijnen van de procureurs-generaal, die over twee à drie maanden klaar zijn met een nadere omschrijving van criteria voor de inzet van de richtmicrofoons. Zeker als er nog slechts het vermoeden bestaat dat er een misdrijf zal worden gepleegd, moet volgens minister Hirsch Ballin “uiterst zorgvuldig” worden gewerkt en zal de afluistermethode “terughoudend” worden toegepast.

Het beheer van de apparatuur wordt bij het Korps Landelijke Politiediensten ondergebracht. Voor de toetsing van de aanvraag van een richtmicrofoon overweegt Hirsch Ballin per gerechtshof een vaste rechter-commissaris aan te wijzen “die weet wat er in de georganiseerde criminaliteit omgaat”. Uiteindelijk was alleen GroenLinks niet overtuigd van het nut van de afluistermethode.