Van Basten: 'Tot over drie maanden dan, doctor'

ANTWERPEN, 4 MAART. Ondanks het gegeven dat hij het wereldkampioenschap kan vergeten, toverde de lichte verbetering die prof. dr. Marc Martens gisteren in zijn rechterenkel constateerde zowaar een glimlach op de mond van Marco van Basten. Of het van harte was, valt bij de koele kikker nooit te peilen. De teleurstelling over het WK kon het humeur van 's werelds beste voetballer van 1992 in elk geval niet bederven. “Dat ik Amerika uit mijn hoofd moet zetten heb ik de afgelopen maanden wel zien aankomen.” Hij verlegde zijn aandacht dan ook snel naar het sprankje hoop dat kon worden geput uit de scan-foto die de orthopeed maakte in het ziekenhuis van Deurne. Martens ontdekte op het beeldmateriaal aanwas van pseudo-kraakbeen dat nodig is om het gewricht weer pijnvrij te laten functioneren. Het genezingsproces wordt meer tijd gegund.

Van Basten, in Deurne vergezeld door de arts van Milan Rudolfo Tavana, nam afscheid van Martens met een stevige handdruk. “Tot over drie maanden dan, doctor.” Het seizoen '93-'94, waarin hij niet aan spelen toekomt, is voor hem voorbij. Zijn voetballoopbaan nog niet. Maar wanneer San Marco weer terugkeert op de velden, valt met geen mogelijkheid te voorspellen. “Want de natuur kunt ge niet dirigeren”, verkondigde Martens. “Al zie ik nu overal herstel in de enkel. Op het kapsel, de ombouw en tussen de gewrichten.”

Na de derde operatie aan zijn rechterenkel, op 9 juni vorig jaar, waarbij met behulp van arthroscopie vuil kraakbeen werd verwijderd op het bovenste spronggewricht, berustte Van Basten in een lang revalidatieproces. Met fietsen, zwemmen en af en toe heel voorzichtig een balletje trappen hield hij zijn conditie in stand. Het was de bedoeling dat het kraakbeen, een laag van drie, vier millimeter die voor de geleiding zorgt tussen het spronggewricht en het onderbeen, op natuurlijke wijze zou worden vervangen door een soort bindweefsel. Dat proces is nu kennelijk op gang gekomen, maar het gaat veel trager dan verwacht. Aanvankelijk hoopte Van Basten in november weer bij AC Milan te kunnen voetballen, later stelde hij zijn rentree uit tot na de winterstop en nu zal hij ook de komende drie maanden niet aan de groepstraining mogen deelnemen.

Nog steeds heeft hij het pijnlijke gevoel of er twee botten over elkaar schuren en dat gebeurt vooral bij het landen van de enkel na een stapbeweging. “Ik had de afgelopen maanden dan ook niet het idee dat er verbetering in zat. Ik kon niet voluit afzetten of sprinten. Toen ik onlangs een stukje ging joggen had ik weer pijn.” Martens probeerde gisteren duidelijk te maken dat de werkelijkheid anders kan zijn dan een subjectief gevoel van de patiënt. “Zo'n scanfoto, een nieuwe techniek, zorgt voor een objectief oordeel. Maar de progressie van dit moment hoeft nog niet minder klachten op te leveren.”

In het ziekenhuis te Deurne, waar de normale patiënten verschrikt opkeken van de horde visuele en schrijvende media-vertegenwoordigers uit Nederland, België en Italië, legde Van Basten even zijn ziel bloot toen hem werd gevraagd hoe hij de afgelopen maanden heeft ondergaan. “Je raakt gewend aan het revalideren. Soms denk je shit, het duurt wel erg lang. Dat zijn dagen dat je langer op je bed blijft liggen dan normaal. Maar ik ben te eigenwijs om te accepteren dat het afgelopen is. Ik probeer toch zoveel mogelijk sportief bezig te blijven. Want van stilzitten word je alleen maar dik. Onlangs heb ik zelfs een keer geschaatst. De Ronde van Kortehoef. En die heb ik nog uitgereden ook.”

De komende weken zal er van schaatsen weinig komen. Van Basten keert terug naar Milaan waar hij de revalidatie vervolgt. Kennelijk wil de club van Berlusconi zijn gezicht weer eens zien. Van een operatie om het proces te versnellen heeft hij definitief afgezien. Dat was anders wel het advies van dr. Viladot, de Catalaanse chirurg die hij aan het handje van Cruijff in december vorig jaar opzocht in Barcelona. Daarna ging hij ook te rade bij de Amerikaanse specialisten Farkel en Lannek. Voor een second opinion die echter geen nieuwe gezichtspunten opleverde. Milan blijft de miljoenen onverminderd op zijn bankrekening storten, maar berust toch ook in de aanpak die Martens voorschrijft. De orthopedische chirurg heeft zoveel autoriteit opgebouwd dat de clubs en hun vedetten zich strikt houden aan de termijn van revalidatie. Volgens ingewijden is dat in feite het geheim van zijn therapie. Over drie maanden moet Van Basten in Deurne weer langs voor een consult. Tot die tijd haalt hij het uit zijn hoofd om op Milanello aan een partijtje mee te doen. Al smeekt Berlusconi hem op zijn blote knieën om het weer te proberen. Al steekt de miljardair duizend kaarsjes voor hem op in de kerk. Van de te vroege terugkeer vorig jaar in de Europa Cup-finale tegen Olympique Marseille heeft Van Basten leergeld betaald. “Dat is achteraf inderdaad niet slim geweest”, moest hij gisteren bekennen. “Ik stel mezelf nu ook geen doelen meer.”

    • Erik Oudshoorn