Centrumdemocraten proberen netelige kwesties te omzeilen

Het waren korte gesprekken die Willibrord Frequin gisteren in het televisieprogramma Achter gesloten deuren voerde met de Centrumdemocraten. Aan de meeste interviews met de lijsttrekkers voor de gemeenteraadsverkiezingen kwam een einde zodra ze over racisme, fascisme en antisemitisme dreigden te gaan. De tweede kandidaat in Amsterdam, Yge Graman, veerde uit zijn stoel omhoog nog voordat het gesprek in zijn huiskamer goed en wel was begonnen, omdat een biografie van Hitler en een geschiedenis van de SS in beeld werden gebracht. “Ik kap ermee”, zei Graman, “ik heb het gevoel dat ik in de neo-nazihoek word gedrukt.” Lijsttrekker John Morren uit Utrecht liep van de camera weg toen zijn lidmaatschap van de Vikingjeugd aan de orde werd gesteld. Wil Schuurman, tweede op de Haagse kandidatenlijst, hield het voor gezien toen Frequin in een restaurant bleef doorvragen of de partij er geen problemen mee heeft dat kandidaten zoals Richard van der Plas uit Purmerend antisemitische stickers in bezit hebben gehad. Kandidaat Wim Kock uit Den Haag kreeg het te kwaad tijdens een discussie over homoseksualiteit, die hij een afwijking vindt. Toen Frequin zei dat Kock over homoseksuelen spreekt zoals Hitler over de joden, was de maat vol. “Meneer, ik geloof dat het beter is dat u het huis verlaat.” Frequin: “Ik wil hier ook helemaal niet meer zijn. Hoe durft u zoiets over andere mensen te zeggen.”

De Centrumdemocraten zijn bang iets verkeerds te zeggen. Op een landelijke vergadering van de CD werden ze door Janmaat toegesproken ter voorbereiding op de campagne en op ontmoetingen met vertegenwoordigers van de pers. “Bereid u zichzelf goed voor”, aldus Janmaat in de uitgezonden vergadering. “Spreek fatsoenlijk Nederlands. Gebruik geen schuttingtaal. En doe geen uitspraak die kan leiden tot strafvervolging.”

Janmaat zelf demonstreerde in het programma hoe netelige kwesties kunnen woren omzeild. Op de vraag of het niet schandalig is na de dood van minister Dales te verklaren dat de partij geen traan om haar zou laten, zei Janmaat: “Wij blijven tegen het beleid van de minister, of ze nu dood is of levend”. Op de vraag of het niet schandalig is te verklaren dat Surinamers die na de vliegramp bij Paramaribo hun overleden familie opzochten daar beter kunnen blijven, was zijn antwoord: “De CD wil mensen helpen remigreren, daar is niets onfatsoenlijks aan”. Hij hield voet bij stuk na een vraag over de PvdA, die de Centrumdemocraten een racistische partij heeft genoemd. Janmaat: “De Partij van de Arbeid is zelf racistisch. Het zijn de fascisten van de toekomst. Als ze de kans zouden krijgen, zouden ze net als de communisten in de Sovjet-Unie de macht grijpen en andere partijen uitsluiten. De PvdA weet van democratie heel weinig af”. Op de vraag van Frequin of het niet schandalig is om de PvdA fascistisch te noemen, antwoordde Janmaat: “Maar dat heb ik ook niet gezegd.”