IJdele bestuurders en hun verkiezingsbeloftes

Het televisieprogramma De Videopijnbank van de educatieve omroep RVU toonde gisteravond waartoe ijdelheid bestuurders kan verleiden. Als opmaat voor de gemeenteraadsverkiezingen van 2 maart zien we wethouder Savelberg (CDA) van Heerlen en Blonk (VVD) van Woerden plaatsnemen op een tandartsstoel.

Zij worden vanuit die nederige positie blootgesteld aan een “kritische reportage” over hun beleid op een vidiwall, het beeld is zestien keer groter dan gebruikelijk. Door middel van een afstandsbediening kunnen zij de video op ieder moment stilzetten om commentaar te leveren. Alleen krijgen zij daarvoor in totaal slechts 2 minuten. Volgens RVU_eindredacteur Gerard Kempers gaat het hier om een vorm van “modern martelen”.

Dat doel wordt met deze methode wel bereikt: gedurende de reportages over heroineprostitutie in Heerlen en het hondenpoepprobleem in Woerden is op de gezichten van de wethouders goed zichtbaar dat het soms pijn doet. Savelberg, reeds twintig jaar wethouder, wordt tegengeworpen dat hij zijn verkiezingsbelofte van vier jaar geleden niet is nagekomen. Er zou een geharnast beleid gevoerd worden tegen junkies en hoeren, maar inmiddels is er een gedoogde tippelzone, een opvangcentrum voor lokale junkies. Burgemeester en politiecommandant spelen met het idee om heroine vrij te verstrekken. “Kiezersbedrog”, mag een D66 raadslid zeggen. Savelberg zet de band stil: er is geen sprake van kiezersbedrog maar van bijstelling van beleid. “Het kan zijn dat je ervaart dat in een aantal jaren een probleem niet is op te lossen maar hoogstens beheersbaar kan worden gemaakt.” Tja.

Blonk is de bedenker van de “hondenkaart”, een plattegrond van Woerden waarop wordt aangegeven waar hondenbezitters hun huisdier mogen uitlaten en of die hond al dan niet mag poepen, wel of niet aangelijnd moet zijn en dat dan in wisselende combinaties. Een perfect voorbeeld van te complexe regelgeving die ook al door het ontbreken van controle niet wordt nageleefd.

De makers van het programma wilden laten zien dat de gemeentepolitiek “om heel andere dingen met heel andere mensen gaat” dan landelijke politiek.

Daarin slaagt het programma niet: wat is er lokaal aan het drugsprobleem? Ook is de casus Savelberg door de gekozen vorm niet echt overtuigend. Hij ontkent gewoon “de weergave van de feiten” waardoor de meningen tegenover elkaar blijven staan.

Het programma biedt bij tijd en wijle vermakelijke televisie _ zoals de milieuagente in opleiding die bij een burger in overtreding loopt te koddebeieren. Maar de vorm slaat ook wel door: de tandartsstoel is eigenlijk een cliche (aan de tand voelen). De sfeer die gecreeerd wordt met muziek en beeld is die van een man op weg naar zijn executie. En dat lukt het programma echt niet.