ALLES OF ENGELS?

Het onderwerp dat A. de Swaan aansnijdt in z'n stukje 'Alles of Engels' in NRC Handelsblad van 11 december, was eigenlijk al jaren geleden zo goed als uitgekauwd.

Dat de kosten van de veeltaligheid de pan uitrijzen is bekend, dat al het vertalen weinig soelaas biedt, en dat de gelijkberechtigheid binnen de EU weinig meer is dan een wassen neus, is ook bekend. Dat het er, ondanks de hegemonie van het Engels (Amerikaans) en ondanks massale keus voor die taal bij het onderwijs, met de feitelijke kennis van die taal maar slecht uitziet, kan ieder waarnemen die er in de praktijk mee te maken krijgt. Voor verreweg de meesten is een redelijk actief gebruik van het Engels niet weggelegd. We zullen - op deze basis - gewoon zoveelste-rangsburgers blijven in ons 'Verenigd Europa'.

Dr. Van Terwisga heeft ervoor gepleit het aantal vertalingen en tolken binnen de EG aanzienlijk te beperken door niet rechtstreeks te vertalen van elke taal A, naar elke taal B, maar door gebruik te maken van Esperanto als brugtaal - zoals ook BSO te Utrecht dat deed bij z'n systeem van vertaling per computer.

Tegelijkertijd zou men in de hele EU Esperanto op de basisscholen moeten in voeren, zodat na niet veel meer dan één generatie het (ver)taalprobleem uit de wereld zou zijn.

Gegeven de overal de kop opstekende vreemdelingenhaat, is er, ter bestrijding daarvan, alles voor te zeggen, dat Esperanto-onderwijs te laten geven door buitenlandse leerkrachten die geen gebruik maken van de voertaal van de school. Na één jaar intensief onderwijs van Esperanto zou vervolgens, om de verworven taalkennis verder te ontwikkelen, een of ander vak in Esperanto gedoceerd kunnen worden. Als men uitsluitend sympathieke en bekwame docenten met dit onderwijs belast en ze steeds na een jaar of wat naar een ander land dirigeert, verruimt het de geestelijke horizon van deze docenten, van hun leerlingen, en van de overige leraren. Dit zou een bijdrage kunnen leveren tegen vreemdelingenhaat.