Beljavsky uitgeschakeld ondanks bliksemstart

GRONINGEN, 30 DEC. Koele calculaties, tot op het bot afgekloven partijen en dwaze ontsporingen kenmerkten gisteren de gespannen sfeer van de tiende speeldag van het PCA-kwalificatietoernooi. Eén ronde voor het einde lijkt een handjevol schakers verzekerd van plaatsing voor de kwartfinales van de alternatieve WK-cyclus.

Alleen Anand, Kramnik, Adams en Kamsky kunnen al met een gerust hart aan de prijsuitreiking denken. Ze spelen tegen elkaar en hebben aan een half punt genoeg. Jeroen Piket deelt na een benauwde remise met zwart tegen Benjamin de zevende plaats. Hij zal in de laatste ronde in ieder geval met wit van Lembit Oll moeten winnen, hoewel hij ook dan afhankelijk blijft van de verrichtingen van de concurrentie.

Koploper Anand speelde andermaal op zeker en nam niet eens de moeite een snel verworven voordeeltje uit te pluizen. De geïmproviseerde openingsopzet van Gata Kamsky gaf duidelijk blijk van het grote ontzag dat diens vader koestert voor het Indische natuurtalent. Anands beoordeling van de situatie was droog en feitelijk: “In een ander toernooi had ik zeker doorgespeeld, maar dit was niet het moment om risico's te nemen waar ik twee jaar spijt van zou kunnen hebben.” Rustam Kamsky, die partijen van zijn zoon tegen Anand doorgaans opluistert met een herhaaldelijk gemummeld 'Anand, genie', was de koning te rijk. Zonder aarzeling bedankte hij de tegenpartij voor de getoonde clementie. Een vergissing van zoonlief bij de analyse werd beloond met een berustend 'jij bent gek'.

Michael Adams nam de rol van medekoploper over van Boris Goelko. De Engelsman werd ruimschoots beloond voor de rust en zelfverzekerdheid waarmee hij de kwetsbaarheid van de Amerikaan aan het licht bracht. Daar waar zwaar wegende beslissingen genomen moesten worden, werd Goelko overmand door zenuwen, terwijl Adams kalm profiteerde.

Vladimir Kramnik haalde met zwart zonder strijd het halve punt binnen dat hem van zijn laatste twijfels verloste. Voor de partij deelde Sergei Dolmatov hem mee dat hij genoegen nam met remise omdat hij niet langer de kracht kon opbrengen om met volle inzet voor zijn laatste kans te vechten. Vele jaren van slopende spanning en slecht verwerkte teleurstellingen hadden hem tot een onontkoombare slotsom gebracht. Hij wilde het schaken voor gezien houden en hoopte op een andere wijze in het onderhoud van zijn vrouw en twee zoontjes te voorzien.

Een klein drama van andere aard speelde zich af aan het bord van Alexander Beljavsky, wiens bliksemstart van 4 uit 4 uiteindelijk niet voldoende is gebleken voor plaatsing. Het vonnis werd voltrokken door zijn landgenoot Oleg Romanisjin die zich hoofdschuddend afvroeg hoeveel leed iemand zichzelf kan aandoen: “Waarom gaat hij in hemelsnaam op aanval spelen als zijn stelling schreeuwt om verdedigen?”