Twee Britse uitgevers in de rij voor Independent

LONDEN, 24 DEC. Zeven jaar geleden veroverde een nieuw, onafhankelijk dagblad de markt voor kwaliteitsbladen in Groot-Brittannie met de beroemd geworden advertentietekst: “The Independent. It is”. De krant, een ongekend initiatief van oud-Daily Telegraph-journalist Andreas Whittam-Smith en een aantal vrienden-collega's, waaide als een frisse wind door de verstarde mediastructuur. Maar nu zijn The Independent en haar zusterblad The Independent-on-Sunday in moeilijkheden en de vrees bestaat dat de beroemd geworden slogan zal omslaan in: It isn't.

Deze week besloot de raad van bestuur van Newspaper Publishing, eigenaar van de kranten, geen bezuinigingen door te voeren op de redactiebudgetten. Dat was een overwinning voor hoofdredacteur Whittam-Smith, die de ineenstorting van zijn geesteskinderen nabij zag komen indien de voorgestelde reductie van acht miljoen pond zou zijn doorgevoerd. Bij sterk dalende oplagecijfers (van een hoogtepunt van 430.000 naar een aantal beneden de 300.000) heeft hij net kort geleden geprobeerd The Independent en haar zondags-zusterkrant op te waarderen. De krant wordt vooral gehinderd door de prijzenoorlog die Rupert Murdoch deze zomer is gestart en die de prijs van The Times heeft teruggebracht tot dertig pence, terwijl The Independent vijftig pence moet kosten.

Eerder al ontstond onder de redactie oproer omdat de uitgevers van het Italiaanse La Repubblica en het Spaanse El Pais samen een aandeel van 37 procent in de krant namen. Beide kranten zouden indien mogelijk graag elk 25 procent van het aandelenkapitaal verwerven. Maar in het huidige klimaat van financiele benauwenis en moordende concurrentie beginnen ook Britse krantenuitgevers belangstelling te tonen voor een aandeel in Newspaper Publishing. Kandidaten zijn Conrad Black, uitgever van The Daily Telegraph en The Sunday Telegraph, en United Newspapers, uitgevers van onder andere The Daily Express en The Sunday Express. Al die bladen zijn doorgewinterde aanhangers van de Conservatieve Partij.

Whittam-Smith heeft zijn redactie verzekerd dat de redactionele onafhankelijkheid van de kranten onder geen beding ingeleverd zal worden, maar de journalisten van The Independent hebben het vertrouwen in hun hoofdredacteur enigszins verloren sinds die eerder dit jaar te vroeg victorie kraaide over de aankoop van het zondagsblad The Observer. Die krant ging uiteindelijk niet naar The Independent _ die met die coup de positie van haar eigen zondagsuitgave had willen versterken _ maar naar de centrum-linkse The Guardian.

Insiders hebben de zekerheid dat ergens op korte termijn geld vandaan zal moeten komen om beide uitgaven drijvende te houden. Dat betekent op termijn of een vergroting van het aandeel van de buitenlandse partners, of toch samen gaan met een andere Britse dagbladuitgever. Labour heeft al aangekondigd dat zij in dat geval alle middelen zal aanwenden om verdere concentratie van belangen in de hand van een kleine groep machtige mediamagnaten tegen te gaan.