Major brengt bezoek aan Belfast; Kerstverlof moet vredesklimaat in Ulster verbeteren

LONDEN, 23 DEC. De vrijlating van enkele honderden terroristische gevangenen in Noord-Ierland voor de traditionele week kerstverlof, vandaag, zal mogelijk het interne overleg bij Sinn Fen/IRA over aanvaarding van het Brits-Ierse vredesvoorstel bespoedigen. De vrede met Kerstmis, zoals de Ierse premier Albert Reynolds voorzichtig in het vooruitzicht had gesteld, lijkt echter uitgesloten. Wel wordt aangenomen dat de IRA vandaag het traditionele staakt-het-vuren voor de duur van de kerstdagen zal aankondigen.

Premier Major bracht gisteren een onaangekondigd bezoek aan Noord-Ierland. West-Belfast, dat bij de laatste verkiezingen overging van Sinn Fein in de handen van de gematigde nationalistische partij van John Hume, de SDLP, werd voor het eerst sinds mensenheugenis vereerd met het bezoek van een Brits premier. Major ontmoette later onder anderen de leiders van de politieke partijen in Noord-Ierland, exclusief Sinn Fein, voor een tamelijk vruchteloze discussie van een uur. John Hume betoonde zich gesterkt door de inzet van de premier, maar dominee Paisley (DUP) herhaalde dat de Britse regering slechts naar de pijpen danst van Dublin en van de IRA.

In een directe confrontatie met de burgers van West-Belfast hield Major hen voor: “Speel niet het spelletje van mr. Adams (de voorzitter van Sinn Fein). Hij heeft een kans. Die kans draagt het opschrift vrede. De kans ligt op tafel - heeft mr. Adams de wil en de durf om die kans te grijpen?”

In Dublin hield de Ierse premier Albert Reynolds de Senaat dezelfde stelling voor die ook Major benadrukte: eerst moet er vrede komen, dan kan er verder worden onderhandeld. Die eensgezinde respons was gericht op de voorspelbare tactiek van Sinn Fein/IRA die bij monde van Gerry Adams heeft gevraagd om verdere opheldering over “verwarrende en tegenstrijdige passages” in de Brits-Ierse verklaring. Major en Reynolds houden eraan vast dat die verklaring helder genoeg is en dat verdere onderhandelingen dienen te wachten tot na het moment dat Sinn Fein heeft besloten categorisch af te zien van geweld.

De Amerikaanse president Clinton leek gisteren het zijne bij te dragen aan het totstandbrenging van duurzame vrede door te laten doorschemeren dat het verbod voor Gerry Adams om voet op Amerikaanse bodem te zetten, mogelijk zou worden opgeheven in ruil voor een positieve reactie op het initiatief van Major en Reynolds. Dat belooft deelname aan het politieke proces in ruil voor het blijvend afzien van geweld.