'Rinohoorn, een wondermiddel'

De hoorn van de neushoorn bestaat uit bundels draden van hoornstof (keratine). De - deels holle - hoorn kan bij de grootste soort, de witte of breedlipneushoorn, bijna anderhalve meter lang worden, bij een gewicht van enige kilo's. De witte neushoorn zelf weegt 2.000 à 3.000 kilo met uitschieters naar 5.000 kilo. Het afschieten van de neushoorns in Afrika is vrijwel uitsluitend bedoeld om de kostbare hoorn, bestemd voor export naar het Verre Oosten.

Niet-hindoeïstische stammen in het noordoosten van India doden de neushoorns voor eigen gebruik. Het dier is voor hen heilig en daarom eten ze het vlees en gebruiken net als de Chinezen de hoorn als medicijn. De botten worden verbrand om insecten te verjagen en de nagels zijn geliefd als sieraden. In dierentuinen in heel India is het gebruikelijk de urine van de neushoorn te verzamelen, waarvan eveneens een genezende werking zou uitgaan.

De tragiek van de neushoorn schuilt in het feit dat zijn hoorn, in gemalen vorm, verwerkt in drankjes en tabletten, inderdaad een geneeskrachtige werking heeft. Niet alleen de Chinese natuurdokters zijn daar van overtuigd, ook de beschermers van de neushoorns, zoals het EIA in Londen, geven dat toe.

Dr. B.M. Chai drijft een Chinees Medisch Centrum aan het Marlborough Court in het Londense Soho. Chai die zichzelf herbalist, acupuncturist, alsmede 'Westerse arts' noemt zweert bij het effect van rinohoorn. “Wel, dat is een wondermiddel. Het helpt tegen hoofdpijn, koorts, vrouwenkwaaltjes, noem maar op.” Chai zegt met spijt in zijn stem rinohoorn niet te verkopen. Het is hem te duur en hij heeft er geen klanten voor.

Volgens het EIA komen in rinohoorn stoffen voor die een vergelijkbaar effect als aspirine hebben. Het pleidooi van de dierbeschermers om in plaats van de rinohoorn dan maar gewoon een aspirientje te gebruiken, slaat bij Dr. Chai en zijn vakgenoten niet aan. “De Chinese geneeskunst is gebaseerd op ervaring, niet zoals in het Westen op klinisch onderzoek. Het traditionele gebruik van bepaalde, werkzame produkten, kan niet zo maar worden stopgezet.”

Behalve als medicijn wordt rinohoorn door Chinezen ook geslikt als afrodisiacum, een middel dat de geslachtsdrift stimuleert. Maar de werking hiervan is niet aangetoond en lijkt op bijgeloof te berusten. Sommige neushoornparen kunnen namelijk urenlang met het liefdesspel bezigzijn. Met het consumeren van rinohoorn zou deze appetijtelijke eigenschap op de mens overgaan, zo is de achterliggende gedachte.