Kalmte van Engelse schaker Adams is vooral misleidend

GRONINGEN, 22 DEC. Michael Adams hoeft niet lang te zoeken naar de prozaïsche reden waarom hij meedoet aan het PCA kwalificatietoernooi in Groningen: “Ik voel een uitgesproken sympathie noch voor de PCA, noch voor de FIDE. Maar als beroepsschaker kan ik het me gewoon niet veroorloven een dergelijk sterk toernooi te laten schieten. Er valt goed geld te verdienen en zoals het zich nu aan laat zien, zal er ook in het vervolg van de PCA-cyclus sprake zijn van aantrekkelijke prijzengelden.”

De 22-jarige Engelsman lacht het donkere mekkerlachje, waaraan zijn collega's hem overal moeiteloos zouden herkennen.

Michael Adams is één van de zeven grootmeesters die zich in Groningen voorbereiden op de kandidatenmatches van de FIDE, volgende maand in Wijk aan Zee. Nu doen ze een gooi doen naar een kwartfinaleplaats in het nieuwe PCA wereldkampioenschap. Wie de bescheiden Adams met de handen in de zakken bijna timide tussen de borden door ziet draaien, krijgt niet de indruk dat hij een goede kans maakt om het in beide concurrerende cycli ver te schoppen. Zijn partijen vertellen tot nu toe een ander verhaal. Hij deelde het punt met Toekmakov, versloeg Akopian en overrompelde in de derde ronde met zwart de oerdegelijke Bulgaar Georgiev in een flitsend pronkstukje. De grote troef van Adams is zijn kalmte en rust in kritieke fases. Zelden is er iemand beter voorbereid dan de Bulgaarse theoreticus. Dit keer moest hij echter hoofdschuddend erkennen dat het verbluffende nieuwtje van Adams een complete variant op losse schroeven had gezet.

Adams, twaalfde plaats op de wereldranglijst, ziet geen reden een voorkeur uit te spreken voor de FIDE of de PCA: “Ze hebben allebei nog het nodige te bewijzen. Voorlopig lijkt de PCA echter financieel het aantrekkelijkste. En natuurlijk moet je Kasparov verslaan om je wereldkampioen te noemen.”

In ieder geval voelt hij zich niet geroepen de FIDE om sentimentele redenen een warm hart toe te dragen. “Ik kan moeilijk veel sympathie koesteren voor de FIDE na het fiasco van de match Karpov-Timman. Waarom moet je roepen dat er zo'n hoog prijzengeld is als je het in het geheel niet hebt? Ook in Wijk aan Zee is het prijzengeld zwaar bedroevend voor matches van dat niveau. Mijn voorbereiding op die match kost me waarschijnlijk meer dan wat ik verdien als ik win.”

Wanneer dit tere punt eenmaal is aangeroerd, komt het ook niet meer als een verrassing dat het de rustige Adams volslagen koud laat of de PCA al dan niet een concreet gevaar vormt voor het voortbestaan van de wereldschaakbond. Zijn oordeel is simpel en direct: “Als de FIDE de competitie niet aankan, is er zoveel mis met die organisatie dat er ook niets te betreuren valt als zij uiteenspat.”

Wit: Georgiev; zwart: Adams

1.e2-e4 c7-c6 2.d2-d4 d7-d5 3.Pb1-c3 d5xe4 4.Pc3xe4 Pb8-d7 5.Lf1-c4 Pg8-f6 6.Pe4-g5 e7-e6 7.Dd1-e2 Pd7-b6 8.Lc4-d3 h7-h6 9.Pg5-f3 c6-c5 10.d4xc5 Lf8xc5 11.Lc1-d2 Timman speelde hier tegen Karpov 11.Pe5. 11...0-0 12.0-0-0 Pb6-a4! Een ijzersterk nieuwtje dat volgens Adams al een jaar of vijf in Engeland circuleerde. Wit staat meteen minder. Bekend was 12...Pbd5. 13.Ld3-b5 Lc8-d7 14.Lb5xd7 Gaat verder op de weg naar de ondergang, maar wat moet hij anders? Op 14.Lxh6 is 14...Pxb2 sterk, en na 14.Lxa4 Lxa4 15.Dc4 (15.Lxh6 Dc7 met prachtig spel) 15...b5 16.Dxc5 Tc8 heeft zwart uitmuntende compensatie. Misschien was 14.Dc4 een idee. 14...Dd8xd7 15.Pg1-h3 Ta8-c8 16.Kc1-b1 Dd7-c6 17.Ld2-c1 Pf6-d5 18.De2-c4 Tf8-d8 Beter meteen 18...b5. 19.Kb1-a1? Zijn laatste kans was 19.Pe5 en wit leeft nog. 19...b7-b5! 20.Dc4-e4 Lc5-e7 21.c2-c3 Dc6-a6 22.Pf3-e5 Le7-f6 23.Pe5-g4

23...Pa4xc3! 24.b2xc3 Uiteraard helpt 24.Pxf6+ Pxf6 niet. 24...Lf6xc3+ 25.Lc1-b2 Tc8-c4 26.De4-f3 Lc3xb2+ 27.Ka1xb2 Tc4-c2+! Adams had hier graag, zoals in vervlogen tijden gebruikelijk was, mat aangekondigd. 28.Kb2xc2 Da6xa2+ 29.Kc2-d3 De2-c4+ Nu loopt 30.Kd2 mat na 30...Pb4+ 31.Ke3 (Ke1) Pc2. Wit geeft het op.