Op hoeklieden en kleine effectenhuizen; Beursbestuur verscherpt toezicht

AMSTERDAM, 21 DEC. De Amsterdamse effectenbeurs wil de controle op de hoeklieden en de kleinere effectenhuizen verscherpen om de kans op calamiteiten te verkleinen. Het afgelopen jaar ging een aantal kleine commissionairs failliet, doordat te grote financiële risico's werden genomen.

Bij de vergadering van de Vereniging voor de Effectenhandel ('de beurs') vandaag heeft het beursbestuur een voorstel gedaan voor een verscherpt financieel toezicht. De belangrijkste maatregel is dat beursleden met ingang van 1 januari 1994 het controlebureau van de beurs een overzicht moeten geven van hun solvabiliteit (het eigen vermogen als percentage van het balanstotaal) en de liquiditeit (de hoeveelheid geld in kas). Tot nog toe moesten deze zogeheten 's & l-staten' eens in de drie maanden worden overlegd aan de beurscontroleurs.

De nieuwe controlemaatregelen gelden niet voor de banken - officieel aangeduid als effectenkredietinstelling (eki) - die vallen onder het toezicht van De Nederlandsche Bank (DNB). De verscherpte controle betreft de niet-effectenkredietinstellingen (neki), de kleinere beursleden. Deze worden gecontroleerd door de beurs zelf en houden hun cliëntenrekeningen aan bij de Kas-Associatie, de bank van de beurs.

Juist met een aantal van deze kleinere instellingen is het afgelopen jaar het een en ander fout gegaan: de commissionairs Rutgers, Regio Effekt en Nusse Brink gingen failliet. Vooral de ondergang van Nusse Brink is uitgegroeid tot een affaire, mede doordat bij het kantoor crimineel geld is witgewassen. Nusse Brink kwam deze zomer in de problemen, doordat grootschalig op koersdalingen werd gespeculeerd met baisse-transacties terwijl de beurs juist een hausse beleefde. Volgens de beurs moeten de nieuwe controlemaatregelen dan ook worden gezien in het licht van de “sterkere dynamiek van de markt en de hiermee samenhangende risco's”. Een beurswoordvoerder voegt eraan toe dat hierbij de “actualiteit een rol heeft gespeeld”.

Het toezicht op baisse-transacties die Nusse Brink fataal werden wordt strenger. Onder meer moeten baisse-overeenkomsten voortaan schriftelijk en gedetailleerd worden vastgelegd. Premie-overeenkomsten waarbij beursleden onderling aandelen op termijn kopen of en verkopen worden overgebracht naar de EOE-optiebeurs. Van Meer James Capel verloor 4,6 miljoen gulden op een premie-overeenkomst in aandelen DSM van dochter Van den Broek met Nusse Brink.

Bovendien moeten de beursleden volgend jaar jaarlijks een accountantsverklaring overleggen. Tussen het het beurslid, de accountant en het controlebureau moet bovendien een tripartiete overeenkomst worden getekend. De banken hebben zo'n overeenkomst al in het kader van het toezicht door De Nederlandsche Bank. De exacte inhoud van de maatregelen voor de accountant en de baisse-overeenkomsten wordt nog bekend gemaakt.