Hoop op akkoord Gatt stuwt koersen beurzen omhoog

AMSTERDAM, 13 DEC. Het verwachte succes bij de Gatt-onderhandelingen over liberalisering van de wereldhandel stuwde de aandelenkoersen op de Amsterdamse effectenbeurs vanmorgen omhoog.

AMSTERDAM Op een doodstille effectenbeurs heerste vanmorgen een vriendelijke stemming. De markt lag er zo stil bij dat vraag of aanbod zich vaak ogenblikkelijk vertaalden in koerswijzigingen. De EOE-index liet aan het begin van de handel even een winst van twee punten zien om daarna wat terug te vallen. Tegen het middaguur noteerde de beursbarometer een winst van ruim een punt op even boven de 396.

Beleggers begroeten met instemming de woorden van Gatt-directeur Peter Sutherland, die zei niet te kunnen geloven dat de meningsverschillen tussen de EU en de VS over de audio-visuele paragraaf en de subsidies aan de vliegtuigindustrie “de grootste overeenkomst in de geschiedenis van de wereldhandel” kunnen ophouden. Sutherland liet verder weten dat de Gatt-onderhandelaars “een verbazingwekkende vooruitgang” hebben geboekt. De slotverklaring van de Gatt-onderhandelingen is vrijwel klaar. De tekst, die ongeveer 500 pagina's beslaat, wordt al gedrukt. De onderwerpen waar nog geen overeenstemming over is bereikt, kunnen later worden toegevoegd.

Succes van de Gatt-onderhandelingen is essentieel voor het toekomstige koersverloop op de internationale beurzen. De huidige hoge koersen zijn voornamelijk gebouwd op de verwachting dat de inflatie laag blijft en de rente dus ook om een laag niveau kan blijven. Vrijhandel leidt tot grotere efficiency, meer allocatie van produktie en meer concurrentie, redeneren analisten. En dat heeft een drukkend effect op de prijzen. Mocht er geen akkoord komen, dan valt een belangrijke pijler onder het lage-inflatiescenario weg. Als de besprekingen voor een Noordamerikaans handelsakkoord Nafta waren mislukt, hadden Amerikaanse analisten een forse koersreactie vewacht. Als de Gatt faalt, wordt een soortgelijke maar waarschijnlijk krachtiger reactie verwacht.

Het vertrouwen van vooral Amerikaanse beleggers speelt een grote rol op de Europese kapitaalmarkt. De records die dit jaar op de Amsterdamse effectenbeurs zijn geboekt, zijn vooral bereikt met behulp van Amerikaanse beleggingsfondsen die per dag rond één miljard dollar besteden.

Bij de internationale waarden moest Akzo tot vier dubbeltjes inleveren op grond van de anti-dumpingheffing van 47 procent die het concern van de Amerikaanse regering heeft opgelegd gekregen op de invoer van Twaron. Maar tegen het middaguur was dat verlies al weer teruggedrongen tot twee dubbeltjes op 184 gulden. Koninklijke Olie lag er op dat moment 1,90 gulden beter bij op 197,70 gulden.

Heineken zag de winst in de ochtenduren van 0,70 gulden na wat aanbod als sneeuw voor de zon verdwijnen en noteerde tegen het middaguur een verlies van 1,20 gulden op 208,30 gulden. Bij Elsevier sloeg de winst van drie dubbeltjes om in een verlies van zes dubbeltjes op 163,70 gulden.

Op de lokale markt noteerde Begemann 1,80 gulden beter op 49,30 gulden en Porceleyne Fles 2,70 gulden meer op 32,70 gulden. De obligatiemarkt lag er net zo stil bij als de aandelenmarkt. De koersen lagen er vijf tot tien cent beter bij.

De dollar heeft de week op de Europese wisselmarkten ingezet met een vrijwel onveranderde koers. In Amsterdam werd vanmorgen een koers opgegeven van 1,9010 gulden tegenover een slotkoers van 1,9005 gulden afgelopen vrijdag.

De dollar liet geen reactie zien op de uitslag van de verkiezingen in Rusland. De handelaren wezen op de onzekerheid over de samenstelling van het komende parlement. De onderhandelingen van de Gatt (Algemene Overeenkomst inzake Tarieven en Handel) beïnvloedden de dollarkoers evenmin, alhoewel het overleg wel nauwlettend wordt gevolgd.

Het pond sterling opende lager. Na vrijdag te zijn gesloten op 2,8425 gulden, werd maandagmorgen een koers vastgesteld van 2,8385 gulden. De andere munteenheden waren over het algemeen weinig of niet veranderd. Dat gold ook voor de Portugese escudo, die met een openingskoers van 1,0965 (per honderd) niet afweek van de slotkoers van vrijdag, hoewel er vanmorgen in Portugal weer enkele rentetarieven licht werden verlaagd.

TOKIO De effectenbeurs van Tokyo liet een kleine stijging zien. De Nikkei-index van de 225 fondsen steeg met 69,90 punten tot 17.327,33 punten. Onzekerheid was troef op de Japanse beurs. Zo laat de opheffing van het verbod op de rijstimport op zich wachten en is er nog altijd geen plan om de economie van het land op te peppen.