NEDERLAND VOL? [1]

In NRC Handelsblad van 19 november stelt Hugo Priemus, wetenschappelijk directeur van het Onderzoeksinstituut OTB, TU Delft dat Nederland 'niet vol' is. Hij schrijf: “In de jaren zestig luidden de officiële prognoses dat in Nederland omstreeks het jaar 2000 het ronde getal van 20 miljoen inwoners zou zijn bereikt. Planologen namen die uitspraak blijmoedig op. De uitspraak 'Nederland is vol' werd niet gehoord. Wel maakte men zich toen zorgen over de congestie in het Westen. De nadruk lag dan ook op spreiding binnen en tussen regio's.”

In de Troonrede in 1979 werd uitgesproken dat Nederland vol was, in sommige delen zelfs overvol. Dit was de uitwerking van wetenschappelijke rapporten welke voordien waren uitgebracht. Het is niet juist dat men destijds het perspectief van overbevolking 'blijmoedig' opnam. Het was in de jaren zestig en zeventig een zorgwekkend probleem. Daarom werd op grote schaal emigratie bevorderd, met royale overheidssteun.

Bovendien werden van overheidswege adviescommissies ingesteld en andere middelen aanbevolen, zoals opheffing van het verbod om voorbehoedsmiddelen openlijk te koop aan te bieden, de vrouwen integreren in het arbeidsproces, erkenning van andere samenlevingsvormen dan die van huwelijk etc.

In het rapport der 'Staatscommissie Bevolkingsvraagstuk' (Staatsdrukkerij, 1976) staat op pagina 168: “Deze conclusies hielden kortweg in, dat overwegingen van internationaal welzijn en internationale rechtvaardigheid ons dwingen tot een zeer terughoudende opstelling ten aanzien van verdere bevolkingsgroei in eigen land en tot een zorgvuldige overweging van de rol van internationale migratie in het nationale bevolkingsbeleid.” En verder: “Wij constateren dat gastarbeid over wat langere termijn gezien overwegend negatieve effecten heeft voor zowel land van herkomst als bestemming.”

Voorts wordt in het rapport geconstateerd dat alle tot dan toe getroffen maatregelen om overbevolking tegen te gaan, teniet waren gedaan door de toen reeds grote immigratiestroom. W. Drees Sr. concludeerde in zijn 'Herinneringen en Opvattingen', Strengholt, blz 134: “Nederland met zijn overbevolking heeft iets onverstandigs gedaan.”