Betaling Europees banenplan verdeelt regeringsleiders

PAG.9 HOOFDARTIKEL

BRUSSEL, 11 DEC. De regeringsleiders van de twaalf lidstaten van de Europese Unie hebben de rijen gesloten rond het Witboek van de Europese Commissie over banengroei. Maar het voorstel om speciale 'Euroleningen' uit te geven voor de financiering van Europese netwerken, houdt de lidstaten verdeeld.

Die conclusie kon gisteren worden getrokken na de eerste dag van de Europese top in Brussel. Voorzitter Jacques Delors van de Europese Commissie oogstte alom lof voor zijn Witboek over 'groei, concurrentiekracht en werkgelegenheid'. Zelfs de Britse premier Major zei dat er “sommige goede elementen” in het Witboek zitten. Hij constateerde een groeiende overeenstemming in de lidstaten over “wat er gedaan moet worden”.

Maar Major voerde tegelijkertijd het felst oppositie tegen het voorstel van Delors om de Europese Unie obligatieleningen te laten uitgeven als extra financieringsmogelijkheid om snelwegen, spoorlijnen, elektriciteitsleidingen en informatienetwerken in Europa aan te leggen. Het gaat om een bedrag van ruim honderd miljard gulden over een periode van zes jaar. Volgens Major is het “absurd” als de Europese Commissie meer geld gaat lenen op een moment dat de lidstaten serieuze maatregelen nemen om hun tekorten te verminderen.

Ook Duitsland en Nederland hebben “praktische” bezwaren tegen het plan om de Europese Commissie op dit moment nieuwe financieringsmaatregelen in handen te geven. Vorig jaar in Edinburgh en afgelopen zomer in Kopenhagen besloten de Europese regeringsleiders al tot een 'Europees groei-initiatief', waarbij via de Europese Investeringsbank (EIB) ook al leningen worden versterkt voor grote infrastructurele projecten. Kohl wees er gisteren op dat het daarvoor bestemde budget bij de EIB nog lang niet is opgesoupeerd. Hij vindt dat de EIB de door de Commissie opgesomde projecten nog eens op hun belang moet beoordelen.

Maar gisteravond zag het er naar uit, dat de politieke gemoederen over dit onderwerp niet al te hoog zouden oplaaien. “Dit wordt geen grote controverse”, werd gezegd in de Duitse delegatie. En ook premier Lubbers had de indruk dat de discussie “in een rustige bedding” kan worden geleid door een compromisformulering die Kohl op tafel heeft gelegd. Daarin wordt gesteld dat het niet om een principiële kwestie gaat en dat een pragmatische uitweg kan worden gevonden door eerst alle potentiële mogelijkheden van de EIB te benutten. Mogelijk zal de Europese Commissie vandaag in de slotverklaringen van de top tevreden worden gesteld met de toezegging dat naar aanvullende financiering zal worden gezocht indien de EIB op de grenzen van haar huidige mogelijkheden stuit.

Pag.4: 'Nederlandse aanpak'

De Belgische premier Dehaene kon na afloop van de eerste dag tevreden vaststellen dat zich over de eigenlijke inhoud van het Witboek “geen echte ideologische botsingen” hadden voorgedaan, zoals een woordvoerder het formuleerde. In het Witboek worden tal van suggesties gedaan om de concurrentiekracht van het Europese bedrijfsleven te herstellen en om de groei van vooral laaggeschoolde banen te bevorderen. Delors legt er daarbij de nadruk op dat de individuele lidstaten daarbij zelfs het voortouw moeten nemen.

Bondskansalier Kohl zei dat Delors in Witboek terecht de nadruk legt op de noodzaak om de werking van de arbeidsmarkt te verbeteren. Duitsland ondersteunt de basislijnen uit het Witboek, aldus Kohl. Premier Lubbers liet zich zo mogelijk nog positiever uit. Hij zei dat het Witboek er “ontzettend Nederlands” uitziet. Het is een aanmoedinging om het al op gang gezette beleid in Nederland te intensiveren, aldus Lubbers.

De Britse premier Major herhaalde gisteren zijn verzet tegen de invoering van een CO-heffing, als mogelijkheid om belasting- en premiedruk op 'arbeid' te verlagen. Op die manier wil Delors de arbeidskosten van met name de laagste loongroepen verlagen om hun kansen op de arbeidsmarkt te verbeteren. Nederland is wel voorstander van zo'n verschuiving van de lastendruk. Lubbers heeft voorgesteld om opnieuw met de Amerikanen te gaan praten over een gezamenlijke invoering van een energieheffing.