Wöltgens: kabinet moet desnoods senaat ontbinden

PAG.3 CONFRONTATIES

DEN HAAG, 9 DEC. De regering moet de Eerste Kamer “ontbinden” als de senatoren een wetsvoorstel dreigen af te keuren, vindt PvdA-fractieleider Wöltgens. Hij vindt dat het kabinet eventueel moet aansturen op een conflict met de Eerste Kamer. Senatoren noemen de felle kritiek die de Tweede Kamer heeft op de Eerste Kamer “overdreven en ongenuanceerd”.

Wöltgens deed zijn uitlatingen gisteren tijdens het afsluitende debat over de staatkundige vernieuwing. In de Tweede Kamer bestaat in bredere kring ergernis over de groeiende rol van de senaat. Verschillende fractieleiders zeiden tijdens het debat dat de positie van de Tweede Kamer wordt uitgehold door de Eerste Kamer. Senatoren zouden te vaak eisen dat de regering wetsvoorstellen wijzigt.

In een reactie zegt senator J. Vis (D66) desgevraagd: “Ik trek het mij niet aan. De enige fractie die in de Eerste Kamer anders dreigt te stemmen dan in de Tweede Kamer is die van het CDA. Dat is geen staatkundig, maar een politiek probleem.”

CDA-senator A. Postma spreekt van “windkracht negen” in de Tweede Kamer en vindt dat de fractieleiders hun kritiek aan het verkeerde adres richten. “De Eerste Kamer heeft de politieke macht niet vergroot maar maakt er misschien wat meer gebruik van”, zo meent Postma. “De senaat lukt het soms de regering tot wijzigingen aan te zetten waar de Tweede Kamer voor terugschrikt. Dan moet de conclusie luiden: regering; u bent te slap, u had de kabinetskwestie moeten stellen.” Volgens Postma is de Eerste Kamer geen “concurrent” van de Tweede Kamer maar staan beide, als Staten-Generaal, tegenover de regering. “Als de Eerste en Tweede Kamer ruzie maken is de regering de lachende derde.”

De fractieleiders van de grote partijen lieten gisteravond in het afrondende debat over de bestuurlijke en politieke vernieuwing duidelijk hun irritatie merken over de groeiende rol van de senaat. Wöltgens ging daarbij het verst met de oproep het conflict aan te gaan. Hij kreeg steun van VVD-fractieleider Bolkestein die vindt dat de Tweede Kamer een 'novelle' (een wetswijziging die de regering aanbrengt op verzoek van de senaat en die ook goedkeuring van de Tweede Kamer vereist) moet verwerpen als de senaat te ver gaat.

Pag.3: Senatoren laken kritiek

Brinkman (CDA) formuleerde zijn kritiek wat omzichtiger en wees erop dat de Tweede Kamer zijn positie “laat eroderen” als de senaat te vaak wijzigingen eist. “Het moet dan echt gaan om nieuwe feiten, maar niet om hetzelfde debat nog eens over te doen, alleen met een andere conclusie”.

Senator J. van den Berg (PvdA) is niet erg verbaasd over de kritiek. “Die opkomende ergernis was al langere tijd zichtbaar”. Hij vindt echter dat de fractieleiders ten onrechte de Eerste Kamer als probleem afschilderen. “De Eerste Kamer gebruikt de politieke ruimte die de Tweede Kamer laat liggen. Ik ben wel eens verbaasd wanneer het kabinet voor ons standpunt wijkt”, zo meent Van den Berg. De leider van de VVD-fractie in de Eerste Kamer, D. Luteijn, deelt de kritiek van onder andere Bolkestein niet. “De kritiek gaat voorbij aan het feit dat we vaak met slechte wetgeving worden geconfronteerd. We moeten wel eens erg lastig zijn”. Vis neemt het dreigement van Wöltgens - de regering ertoe aanzetten om de senaat te ontbinden - niet serieus. “Wöltgens zou eens moeten praten met zijn eigen partijbureau. Voor de verkiezing van de senaat komt nogal wat kijken.”