Sombere visie op 1994; 'Economisch herstel niet substantieel'

ROTTERDAM, 9 DEC. Van een substantieel herstel van de Nederlandse economie zal volgend jaar geen sprake zijn. Beleggen in Europese aandelen blijft aantrekkelijk. Dit is de mening van Iris, het gezamenlijke economische onderzoeksbureau van Rabobank en de Robeco Groep.

De groeivertraging dit jaar, die leidde tot een magere aanwas van het bruto binnenlands produkt met 0,2 procent, blijkt in Nederland te zijn meegevallen, zeker wanneer dat wordt vergeleken met de ons omringende landen. De onderzoekers van Iris wijten dit aan hogere consumptieve bestedingen dan was verwacht. Volgens de onderzoekers groeit de Nederlandse economie volgend jaar slechts met een half procent, en kan de groei van kwartaal tot kwartaal sterk verschillen en tijdelijk omslaan in een krimp. Ook voor de ons omringende landen geldt het beeld van een 'multi-dip'-recessie, waarin de economie met vallen en opstaan herstelt.

Als het recept voor Europa zien de onderzoekers van Iris slechts één alternatief: een forse verlaging van de rentetarieven. Zij gaan er van uit dat in de loop van volgend jaar de lange (obligatie-) rente daalt van 5,84 procent nu naar net boven de vijf procent. De korte rente daalt verder onder invloed van verdre officiële tariefsverlagingen door De Nederlandsche Bank en de Bundesbank. Iris verwacht een korte rente van 3,5 procent volgend jaar.

De noodzaak voor renteverlagingen kom volgens de onderzoekers omdat er weinig alternatieven voor handen zijn. De overheidstekorten in Nederland en de rest van de EU staan een grootschalige stimulering van de economie door de overheid niet toe.

Uit de vooruitzichten leiden de onderzoekers af dat de obligatiemarkt nog steeds aantrekkelijk is. Ook de Nederlandse aandelenmarkt blijft gunstig gestemd. met name de beleggingsfondsen spelen daarbij een voorname rol. Door de lagere rente verwacht Iris dat veel particulieren in de EU overstappen naar beleggingsfondsen, met name in aandelen. De vraag die dat op de aandelenmarkten veroorzaakt kan de koersen fors opstuwen. Het bureau voorziet voor volgend jaar een totaalrendement van 18 procent op Nederlandse aandelen en is positief over de andere aandelenbeurzen in de EU.

Als risicofactor wordt de mogelijkheid tot een forse koerscorrectie in de Verenigde Staten gezien. Door sterk aantrekkende economische groei in de VS kan de inflatie oplopen, en kan de Fed (het Amerikaanse stelsel van centrale banken) zich volgens Iris nog deze maand genoodzaakt zien de rentetarieven op te schroeven. De negatieve reactie daarop van de aandelenkoersen op Wall Street kan gemakkelijk overslaan naar Europa en zeker ook naar het Damrak. De onderzoekers verwachten van een dergelijke koerscorrectie slechts een tijdelijk effect.