Afrika rouwt om dood van Houphouët

ABIDJAN, 8 DEC. Op de dag dat Ivoorkust de 33ste verjaardag van zijn onafhankelijkheid vierde, maakte premier Ouattara gisteren op de staatstelevisie het overlijden bekend van president Houphouët-Boigny. De goud-wit-groene vlaggen die gehesen waren voor onafhankelijkheidsdag werden halfstok gehangen en de regering kondigde een maand van nationale rouw af. “Ivoorkust is wees geworden”, zei Ouattara. Alleen Fidel Castro en de Noordkoreaanse leider Kim Il Sung zijn langer aan de macht dan Houphouët-Boigny, die Ivoorkust sinds de onafhankelijkheid heeft geregeerd.

Talloze Afrikaanse leiders spraken na de bekendmaking van het nieuws, dat in een groot deel van het continent de voorpagina's domineerde, lof van Houphouët. “Hij was een van Afrika's grootste leiders”, zei de Egyptische president Mubarak. Frankrijk, de voormalige kolonisator van Ivoorkust, reageerde “met emotie en verdriet” op het overlijden van zijn trouwste bondgenoot in Afrika. “De wereld heeft een groot staatsman verloren en Ivoorkust een illustere zoon”, zei president Mitterrand. De Gaullistische burgemeester van Parijs, Jacques Chirac, riep de woorden van generaal De Gaulle in herinnering, die Houphouët “een politiek brein van de eerste orde” noemde.

Frankrijk liet zijn voorkeur voor een opvolger blijken door zijn condoleanties te richten aan de voorzitter van het parlement, de 59-jarige Henri Konan Bédié. Bédié is ook de wettelijke opvolger: volgens artikel 11 van de grondwet moet het Hooggerechtshof een machtsvacuüm afkondigen, waarna de voorzitter van het parlement gaat optreden als interimpresident. Bédié wachtte het woord van het hof niet af en verscheen gisteren kort op de televisie met de boodschap dat hij de macht had overgenomen.

De opvolging door Bédié wordt betwist door aanhangers van premier Ouattara, een vertrouweling van Houphouët die al enige tijd de werkelijke macht in handen heeft. Zij zijn van mening dat artikel 11 zijn geldigheid verliest omdat het Hooggerechtshof nog maar vijf leden telt en daarom niet het quorum heeft om het machtsvacuüm te kunnen uitroepen. Deze situatie is ontstaan doordat Houphouët tijdens zijn langdurige ziekte geen nieuwe rechters meer heeft benoemd. Bij het televisiestation verzamelden zich gisteren troepen van de para-militaire politie, maar verder bleef Ivoorkust in een afwachtende rust gedompeld. (Reuter, AFP, AP)