Vertrouwen beleggingsanalisten in Koninklijke/Shell onverminderd groot; Lage olieprijs treft Koninklijke

AMSTERDAM, 4 DEC. Het aandeel Koninklijke Olie - net als het in Londen genoteerde Shell Transport and Trading onderdeel van het olieconcern Koninklijke/Shell Groep - heeft deze week een tik gekregen van de verwikkelingen in het Midden Oosten. Het grootste fonds van de Amsterdamse effectenbeurs, dat goed is voor 35 procent van de aandelenhandel, moest een gevoelig koersverlies incasseren als gevolg van een scherpe daling van de olieprijs.

Nadat beleggers zich gedurende de zomerhausse voornamelijk hadden gestort op cyclische aandelen, kregen zij tijdens de tweede beursopleving van vorige maand (op 4 november werd een nieuw hoogste punt aller tijden genoteerd) belangstelling voor solide fondsen zoals Koninklijke Olie en Unilever. De koers van het aandeel bereikte een jaarrecord op 205,40 gulden, ruim 30 procent hoger dan het jaardieptepunt op 142,50 gulden. De cijfers over het derde kwartaal (winststijging met 7 procent) die op 11 november naar buiten kwamen, bevestigden de positieve indruk van het oliefonds op de beleggers.

Sindsdien is de klad een beetje gekomen in de koersontwikkeling van Koninklijke Olie en van de fondsen Dordtsche Petroleum en Moeara Enim, die beleggen in 'olies'. Dit heeft te maken met de problemen die de organisatie voor olie-producerende landen, OPEC, heeft om de olieprijzen op peil te houden. Twee maanden geleden besloten de OPEC-landen de produktie te beperken tot 24,52 miljoen vaten per dag en hielden zich behoorlijk aan hun quotum. Door de forse produktie van niet OPEC-landen zakte de olieprijs echter toch en de markt rekende dan ook op een verdere produktiebeperking. Toen die bij de laatste OPEC-vergadering vorige week uitbleef, zakte de olieprijs verder weg. De koers van het aandeel Koninklijke Olie zakte mee en besloot de vorige week op 193,70 gulden.

De grote klap kwam echter maandag en was het gevolg van wat in politiek opzicht goed nieuws mag heten. Irak deed het vorige weekeinde toezeggingen aan de Verenigde Naties over het toezicht op wapenvernietiging. De kans is daardoor groot dat het handelsembargo tegen Irak wordt opgegeheven en Irak weer olie mag leveren. Voor de Golfoorlog exporteerde Irak 2,5 miljoen vaten per dag, 10 procent van de huidige OPEC-produktie. Als de Iraakse olie weer op de markt komt, komen de olieprijzen verder in verdrukking. In een reactie daalde de olieprijs tot 13,97 dollar voor een vat ruwe olie (Brent), het laagste punt sinds november 1988. Koninklijke Olie ging vervolgens omlaag tot 191,20 gulden.

Een daling van de olieprijs betekent voor Koninklijke een daling van de winst per aandeel, die vorig jaar 11,15 gulden bedroeg. “De huidige olieprijs is natuurlijk niet erg gunstig voor Koninklijke. Ik ga uit ervan uit dat als de olieprijs met een dollar daalt, de winst per aandeel terugloopt met een kwartje”, zegt analist J. Visser van I.R.I.S. Effectenresearch. Vorig jaar bedroeg de prijs voor een vat Brent-olie gemiddeld 19,40 dollar, terwijl de prijs nu onder de 14 dollar is gedoken. Dat scheelt dus alleen al een gulden winst per aandeel.

Volgens het blad Middle East Economic Survey daalt de olieprijs de komende tijd naar een niveau tussen de 10 en 14 dollar, waarbij de 11, 12 dollar als meest waarschijnlijke prijzen worden gezien. Toch betekent dit niet dat de winst van Koninklijke Olie/Shell automatisch meedaalt en de dividend politiek wordt aangepast, meldde Shell deze week een groep belegginsganalisten. Visser: “Men staat ervoor dat het dividend gehandhaafd blijft en willen dat doen door verdere kostenbesparingen. Alleen al in de Verenigde Staten heeft Shell de afgelopen jaren 1,2 miljard dollar bezuinigd en ze gaan daarmee door. Bovendien zullen met een lagere olieprijs bepaalde marginale projecten stil worden gelegd, waardoor de kosten ook verder dalen”.

Beleggers lijken dan ook redelijk vetrowuen te hebben in de Olies. Hoewel de olieprijs deze week verder wegzakte naar een dieptepunt van 13,65 dollar, herstelde Koninklijke zich behoorlijk en sloot de week op 199,10 gulden; 2,8 procent hoger dan het slot vorige week. Visser: “Bij het oppompen van olie doet Shell het al jaren beter, efficiënter en goedkoper dan andere olie-maatschappijen”.