Karpov vakbekwaam naar zege Tilburg

TILBURG, 4 DEC. Nog één maal draaide Vassili Ivantsjoek de mistige blik naar het publiek. Zinloos draaiden de varianten die geen redding meer konden brengen door zijn hoofd. Met een ruk keerde hij terug naar de stukken, begroef de ogen in zijn handpalmen en ging toen in één glijdende beweging over tot zijn laatste daad in het Interpolis Wereldschaaktoernooi. Achter elkaar deed hij de zetten waarvan hij meende dat ze nog gedaan moesten worden, stak met een buiging van het hoofd zijn hand uit als teken van overgave, en sprong krachtig van zijn stoel om mee te applaudisseren voor de onvermijdelijke winnaar, Anatoli Karpov.

Ook Ivantsjoek kon niet ontkennen dat de eerste prijs van een ton terecht was gekomen bij de juiste man. Het lichte initiatief dat Karpov in beide finalepartijen had gehad, had hij ook meegenomen naar de barragepartijtjes. In het eerste partijtje koos hij zelfs met een voor zijn doen agressief pionoffer voor een frontale aanval. Die wist Ivantsjoek behendig af te wenden met een lange afwikkeling. Het antwoord van de Oekraïner in zijn witpartij oogde niet minder strijdlustig. Toch bleek al spoedig dat zijn gedachten te veel zwalkten tussen aanvalslust en behoudzucht. Karpov profiteerde fijnzinnig van zijn incoherente spel en koerste vakbekwaam naar zijn achtste Tilburgse toernooi-overwinning.

Het was een mooie en verdiende overwinning die hem erg veel voldoening verschafte. Zonder enige aarzeling gaf de Moskoviet toe dat hem er veel aan gelegen was geweest om in Tilburg zijn FIDE-wereldtitel extra gewicht te geven. Vanaf het moment dat hij in Jakarta de vacature opvulde die ontstond na de schorsing van Gari Kasparov heeft Karpov geschermd met zijn eindeloze reeks eerste prijzen in internationale toernooien. Zo hoopt hij aan te tonen dat hij minstens zoveel recht heeft om zich de beste speler ter wereld te noemen als zijn onontkoombare rivaal. Tilburg paste niet echt in zijn schema, maar gedreven door eerzucht zag hij af van een adempauze en ging ruim een week na de laatste partij in Indonesië op jacht naar zijn 117de ereprijs.

Nu de buit binnen is zullen schaakaktiviteiten van Karpov enkele maanden sporadisch zijn. Pas in februari wacht hem het toernooi in Linares en de directe confrontatie met Kasparov. Señor Rentero is de eerste organisator die zal weten hoe duur een toernooi met beide K's tegenwoordig is. Sinds kort is het startgeld van Karpov duidelijk: precies net zoveel als dat van de immer bevoorrechte Kasparov.

Terwijl de voorbereidingen voor de sluitingsceremonie om hem heen plaatsvinden, drijven de gedachten van Karpov af naar de volgende wens op zijn verlanglijstje. Bij de verkiezingen op 12 december hoopt hij beslag te leggen op één van de 225 zetels in het Russische parlement. Karpov bindt de strijd aan als onafhankelijke kandidaat. Om dat te worden diende één procent van de kiesgerechtigden uit zijn district in het zuiden van de Oeral schriftelijk hun steun te geven. Karpovs medewerkers verzamelden in fabriekshallen en buurthuizen zelfs twee procent, oftewel zo'n tienduizend stemmen. Met enige irritatie, maar ook wel geamuseerd, vertelt Karpov hoeveel toewijding zijn politieke ambities vragen: “Al die lijsten met handtekeningen, waar maximaal 25 personen op konden, moest ik persoonlijk tekenen. Nee, niet gewoon mijn handtekening. Mijn volledige naam, mijn paspoortnummer, én de plaats en datum. Dat waren dus zo'n 560 lijsten. Daar ben ik wel een paar uurtjes mee bezig geweest.”

Wit: Ivantsjoek; zwart: Karpov

Tweede barragepartij

1.e2-e4 c7-c6 2.d2-d4 d7-d5 3.e4-e5 Een ontgoochelde Ivantsjoek meteen na afloop van de partij: 'De beslissende fout.' 3...Lc8-f5 4.h2-h4 h7-h5 5.c2-c4 e7-e6 6.Pb1-c3 Pb8-d7 7.c4xd5 c6xd5 8.Lf1-d3 Lf5xd3 9.Dd1xd3 Pg8-e7 10.Lc1-g5 f7-f6 11.e5xf6 g7xf6 12.Lg5-d2 Ke8-f7 13.Pg1-e2 Pe7-g6 14.g2-g3 Erg timide, maar lang rokeren was weer te onbesuisd. 14...Lf8-d6 15.Pc3-b5?! Stelt zich teveel voor van de ruil van de zwarte zwartveldige loper. 15...Ld6-b8 16.Ld2-b4 a7-a6 17.Pb5-d6+ Lb8xd6 18.Lb4xd6 Dd8-b6 Zwart staat volkomen bevredigend. 19.Ld6-a3 Db6-a5+ 20.Dd3-d2 Da5xd2+ 21.Ke1xd2 Ta8-c8 22.Th1-c1 e6-e5 En neemt het initiatief. 23.b2-b3 Kf7-e6 24.d4xe5 f6xe5 25.Tc1xc8 Th8xc8 26.Ta1-c1 Tc8xc1 27.La3xc1 d5-d4 28.f2-f3 Ke6-d5 29.Lc1-a3 a6-a5 30.Kd2-d3 b7-b5 31.b3-b4 a5-a4 32.La3-c1 Pd7-f6

33.Lc1-g5? De beslissende fout. Hij had zich met 33.Lb2 moeten vastbijten in een taaie verdediging. 33...e5-e4+! 34.f3xe4+ Pf6xe4 35.Pe2xd4 Pg6-e5+ 36.Kd3-e3 Pe5-g4+ 37.Ke3-d3 Pg4-f2+ 38.Kd3-e3 Pf2-d1+ 39.Ke3-e2 Kd5xd4 40.Ke2xd1 Pe4-c3+! 41.Kd1-c2?! Volgens Karpov bestond wits laatste kans in 41.Kd2 hoewel zwart ook dan zou moeten winnen. 41...Pc3xa2 42.Lg5-d2 Kd4-c4 43.g3-g4 h5xg4 44.Kc2-b2 Met 44.h5 kon hij nog proberen zwart te verleiden tot 44...Pxb4+? 45.Lxb4 Kxb4 46.h6 g3 47.h7 g2 48.h8D g1D 49.Dc3 mat, maar na 44...g3 45.h6 g2 46.Le3 Pxb4+ 47.Kd2 Pd5 wint zwart alsnog. 44...Pa2xb4 45.h4-h5 Pb4-d3+ 46.Kb2-a2 g4-g3 47.h5-h6 Pd3-e5 48.Ld2-f4 g3-g2 49.Lf4xe5 g2-g1D 50.h6-h7 b5-b4 51.h7-h8D b4-b3+ 52.Ka2-a3 Dg1-c5+ En na 53.Kb2 Df2+ loopt het mat. Wit geeft het op.