Frans 'kernongeluk' gelukt

ROTTERDAM, 3 DEC. Een opzettelijk 'ongeluk' met een kleine onderzoeksreactor in Zuid-Frankrijk, oorspronkelijk aangekondigd voor begin november, is gisteren succesvol verlopen. Uit veiligheidsoverwegingen is de proef een paar minuten eerder beëindigd dan bedoeld. Er is geen radioactief materiaal geloosd in de omgeving.

Het zogeheten Phebus FP-experiment bij Cadarache, ten noordoosten van Marseille, bootste een plotseling koelwaterverlies na in een drukwaterreactor, zoals een van de reactoren van Three Mile Island (Harrisburg) in 1979 overkwam. De drukwaterreactor is 's werelds meest gebruikte reactortype. De nu gedeeltelijk gesmolten testreactor was een cilinder met een diameter van 12,5 centimeter waarbinnen twintig potlooddikke verse splijtstofstaven waren ondergebracht. De watergekoelde cilinder bevond zich in het hart van een 20 MW onderzoeksreactor en was daar tien dagen met neutronen voorbestraald. Om tien uur gisterochtend werd de waterkoeling van de testcilinder uitgeschakeld en begon de temperatuur erbinnen te stijgen. Op een gesloten tv-circuit werd in het hart van de omhullende onderzoeksreactor een steeds fellere blauwe gloed zichtbaar. Toen tegen drie uur 's middags de zware omhulling van de testcilinder aangetast dreigde te raken werd het experiment beëindigd. De temperatuur was toen tot ongeveer 2.800 graden opgelopen.

Volgens een eerste analyse is een deel van de testkern gesmolten en in de cilinder naar beneden gezakt. Binnen het gesloten circuit zijn daarbij voldoende radioactieve produkten vrijgekomen om een vruchtbaar onderzoek mogelijk te maken. Met intervallen van een jaar zullen nog vijf soortgelijke experimenten volgen.