Japans kabinet in moeilijkheden na aftreden minister

TOKIO, 2 DEC. Het Japanse coalitiekabinet van premier Morihiro Hosokawa heeft vandaag voor het eerst ernstige politieke schade opgelopen door het aangekondigde ontslag van zijn minister van defensie.

De bewindsman, Keisuke Nakanishi, legde gisteravond zijn hoofd in de politieke strop door het grootste taboe te doorbreken dat politiek Japan kent: de grondwet ter discussie stellen en pleiten voor een herziening, zodat de Japanse strijdkrachten onder VN-auspiciën ook gevechtstaken op zich kunnen nemen.

De LDP, de grootste oppositiepartij, rook onmiddellijk bloed en boycotte vandaag met de communisten de zitting van het parlement. Beide partijen eisten het aftreden van de minister. De Vernieuwingspartij van sterke man Ichiro Ozawa, waartoe de minister behoort, probeerde de zaak nog te sussen. Maar toen daarop de socialisten, de grootste coalitiepartij, hun steun voor de minister introkken, was het met hem gedaan. Nog vanavond zal hij premier Hosokawa zijn ontslag aanbieden, zo meldde het NHK-journaal.

Het ontslag komt voor de premier hoogst ongelegen. De snel verslechterende economische toestand levert de LDP al heel wat munitie op om het kabinet het vuur na aan de schenen te leggen en de behandeling van de politieke hervorming in het Hogerhuis te vertragen. De zitting van beide huizen loopt op 15 december af en gisteren gaf de premier voor het eerst toe dat hij wellicht zijn woord geen gestand kan doen. De premier beloofde in augustus bij zijn aantreden dat hij zijn politieke verantwoordelijkheid zou nemen en af zou treden, als de politieke hervorming niet dit jaar zijn parlementaire beslag zou krijgen. In de coalitie wordt nu openlijk gezinspeeld op een verlenging van de zittingstermijn tot ten minste eind januari.

Het ontslag van de minister zal volgens politieke analisten de LDP nieuwe moed geven haar oppositie op te voeren en te proberen de politieke hervorming te saboteren. De top van de LDP is doodsbang dat de hervorming zal leiden tot het definitief uiteenvallen van de partij.

Hoewel de hervormingswetten al zijn goedgekeurd door het Lagerhuis, moeten ze nog door het Hogerhuis. Daar heeft de regeringscoalitie maar een meerderheid van vijftien zetels voor de wetten, want ten minste tien socialistische parlementariëres hebben al gezegd te zullen tegenstemmen.