CVSE stelt grenzen aan vredesacties van Moskou

ROME, 2 DEC. De Conferentie over Veiligheid en Samenwerking in Europa heeft gisteren uiterst voorzichtig de deur op een kier gezet voor het voornemen van Rusland om in geval van conflicten op te treden als vredestichter in de aangrenzende regio's. In het slotcommuniqué van de bijeenkomst van ministers van buitenlandse zaken van de CVSE wordt een poging gedaan om aan een dergelijke interventie strikte grenzen te stellen.

De overeenstemming leidde tot een ingewikkelde zinsnede waarin alle ministers zich uiteindelijk konden vinden: “De ministers werden het erover eens dat de CVSE moet overwegen om op basis van afzonderlijke gevallen en onder specifieke omstandigheden coöperatieve CVSE-regelingen op te zetten die zekerstellen dat de rol en de functie van de militaire macht van een derde partij in een conflictgebied in overeenstemming zijn met de principes en de doelstellingen van de CVSE.” Een actie van Rusland in het 'nabije buitenland' moet volgens de CVSE-verklaring uitgevoerd worden met respect voor de soevereiniteit van de betrokken landen en met instemming van alle betrokken partijen en in principe een multinationaal karakter hebben. Ook moet duidelijk zijn wanneer de betrokken troepen weer vertrekken. In het communiqué wordt Rusland niet met name genoemd.

Moskou had de afgelopen weken geijverd voor het principe van internationale instemming met de militaire activiteiten die het onderneemt in Tadjikistan en Moldavië. Met name de Baltische landen voelden weinig voor het idee om Rusland een vrije hand te geven. De ministers hebben het permanente comité van hoge ambtenaren van de CVSE opdracht gegeven de voorwaarden van een mogelijke interventie tot herstel van de vrede nader te formuleren.

De Britse onderminister van buitenlandse zaken, Douglas Hogg, verklaarde dat de ministers van de CVSE hadden toegegeven aan het onvermijdelijke. “We hebben geprobeerd greep te krijgen op wat de Russen waarschijnlijk toch wel zouden doen.” Een diplomaat merkte op: “We willen de Russen niet isoleren, dus moeten we wat doen. En dan is er nog een andere overweging: wie anders gaat het doen” (interveniëren in een conflict).

De Oekraïne blokkeerde een uitspraak van de CVSE waarin bij alle betrokken landen wordt aangedrongen op bevordering van non-proliferatie. Met een dergelijke uitspraak hadden de lidstaten van de CVSE de druk op de Oekraïne willen vergroten om alle kernwapens die op haar grondgebied zijn gestationeerd te ontmantelen.

Uiteindelijk werd het slotcommuniqué nog drie uur opgehouden door een ruzie tussen Armenië en Azerbajdzjan over de passage over Nagorny Karabach. Dat probleem is daardoor ongenoemd gebleven. (AFP, Reuter, AP)