Wijzer

Het zou geen kwaad kunnen als iedereen een beetje paleo-ecologie opsnoof. Je wordt er wijzer van. Het besef van miljoen jaren, miljoenen beesten, de vanzelfsprekendheid van sterven - dat geeft een lichte toets aan je bestaan.

Vroeger al, in een calvinistisch nest, werd Bert van der Zwaan gefascineerd door dood en doodgaan. “En die fascinatie was niet bepaald vrolijk gekleurd. Je leest over de Tweede Wereldoorlog, genocide, doodgaan in een dergelijke context, vertwijfeling.”

De uitoefening van zijn vak, jaren van intensief onderzoek naar het hoe en waarom van uitsterven, heeft hem een andere kijk gegeven. “Ik zie nu dat de dood ook een aanzet tot vernieuwing kan zijn, continuïteit kan waarborgen, een genezende werking kan hebben.”

En, in het persoonlijke vlak, een oma die 104 is geworden. Leven in een wereld die de jouwe niet meer is. De totale ontworteling. De angst om als enige over te blijven.

Van der Zwaan: “Dan weet je nog altijd niet hoe het is, doodgaan, maar je krijgt wel een idee hoe je het moet plaatsen, een idee waarmee te leven valt.”

Aan de andere kant: kinderen. Een van zes, een van acht. Je hoopt natuurlijk dat ze een toekomst hebben. Je eigen dood, dat gaat nog wel, daar vind je wel wat op. Maar die van anderen, mensen van wie je houdt?