Meeste zwavel komt uit slapende vulkanen

Vulkanen leveren een flinke bijdrage aan de emissies van zwaveldioxide in de wereld. Ze brengen zwaveldeeltjes rechtstreeks in de stratosfeer, waar ze binnenkomend ultraviolet licht van de zon absorberen. Daarom hebben klimaatonderzoekers hun best gedaan om deze bijdrage in kaart te brengen. (Nature, 25 november 1993)

Anders dan men wellicht zou denken, blijken het niet de spectaculaire vulkaanuitbarstingen, zoals die van de Mount Pinatubo op de Filippijnen in juni 1991, te zijn die voor de grootste emissies zorgen. Satellietwaarnemingen wijzen uit, dat vulkaanuitbarstingen goed zijn voor ongeveer 4 megaton SO per jaar. Ruim tweemaal zoveel, 9 megaton, is afkomstig van vulkanen in rust, zoals de Etna, waaruit een regelmatige stroom gassen vrijkomt. Het totale aandeel van de al dan niet actieve vulkanen, zo'n 13 megaton per jaar, komt overeen met vijf tot tien procent van de emissies als gevolg van menselijk handelen (circa 190 miljoen ton per jaar).

Voor het onderzoek zijn vulkaanuitbarstingen sinds 1979 gevolgd, gebruik makend van de Total Ozone Mapping Spectrometer (TOMS SO) data. Deze gegevens zijn gekoppeld aan die van het Smithsonian Global Volcanism Network dat al 200 jaar wordt bijgehouden. Van de 55 geanalyseerde vulkaanuitbarstingen waren de El Chichon en de Mount Pinatubo verreweg de grootste. Hiermee is de bijdrage van de vulkanen voor het eerst gekwantificeerd.

    • Marion de Boo