De ambities van Brussel worden steeds bescheidener

BRUSSEL, 25 NOV. De ambities die Brussel koestert in de strijd tegen de oplopende werkloosheid in Europa worden steeds bescheidener. Europees commissaris Flynn (sociale zaken) beweerde een maand geleden nog dat er de komende jaren “ten minste 20 miljoen” nieuwe banen bij moeten komen om de werkloosheid tegen het jaar 2000 te hebben gehalveerd.

Voorzitter Jacques Delors van de Europese Commissie maakte daar in zijn vorige week verschenen eerste proeve van zijn Witboek over 'economische groei, concurrentiekracht en werkgelegenheid' “ten minste 15 miljoen” nieuwe banen van. De lidstaten van de Europese Unie moeten zichzelf “de ambitieuze maar realistische doelstelling” opleggen om dat aantal banen te creëren, aldus Delors.

Nu blijkt dat ook die zinsnede nog te hard is geformuleerd. Europees commissaris Christophersen (financiën) getroostte zich gisteren veel moeite om uit te leggen dat het getal van 15 miljoen banen - waarover iedereen in Brussel nu spreekt - geen harde “doelstelling” is, maar slechts “een voorbeeld” van hetgeen de 12 lidstaten naar zouden kunnen streven.

Het cijfer van 15 miljoen banen geeft slechts “een indruk” van de taak waarvoor de lidstaten van de Europese Unie staan. Maar het is “geen beginpunt”, aldus de commissaris. “Dit is geen planeconomie.”

Christophersen zei dat gisteren in Brussel bij de presentatie van een document van de Europese Commissie over 'de richtsnoeren' voor het economische beleid in de komende jaren. Volgens het Verdrag van Maastricht doet de Europese Commissie in het vervolg aanbevelingen voor het economische beleid van de lidstaten en van de Unie. Maar de lidstaten zelf stellen de richtlijnen vast.

Het stapje terug dat Christophersen gisteren aankondigde, heeft alles te maken met de bijeenkomst van de ministers van financiën uit de lidstaten, afgelopen maandag in Brussel. Op die vergadering kregen het ontwerp voor het Witboek en de eerste versie van de economische 'richtsnoeren' een uiterst kritisch onthaal.

Duitsland, Frankrijk en Groot-Brittannië vinden dat de Commissie geen precieze cijfermatige doelstellingen moet noemen. Dat wekt te veel de indruk alsof Brussel het beleid kan bepalen en lidstaten iets kan opdringen. Minister Kok heeft geen moeite met de doelstellingen - het is volgens hem juist goed om de ambities te tonen - maar hij vindt weer dat de Commissie volstrekt in gebreke blijft bij het aangeven van de feiten waarop zij haar groeiverwachtingen en andere uitgangspunten baseert. Daardoor blijft het aantal van 15 miljoen banen een beetje in de lucht hangen, aldus Kok.

Met andere woorden: met minder dan drie weken te gaan voor de Europese top van 10 december moet de Commissie haar huiswerk overdoen en waar dat mogelijk toe zal leiden, liet Christophersen gisteren zien. In het document over de economische richtsnoeren is niet alleen de doelstelling van 15 miljoen banen afgezwakt, maar is de Commissie ook op andere gevoelige punten ingebonden. Er wordt bijvoorbeeld niet langer gesproken over een te verwachten economische groei “van ten minste 3 procent in 1995/96”.

In de concept-richtsnoeren staat nog dat een renteverlaging van 2 tot 3 procentpunten een vertrouwenwekkend signaal zou zijn en wordt Duitsland met name genoemd. In het nieuwe document wordt alleen gewezen op het belang van lagere rente. Duitsland liet maandag nog eens blijken dat het weinig prijs stelt op bemoeienis van buitenaf met het rentebeleid, dat immers tot de verantwoordelijkheid behoort van de onafhankelijke Bundesbank.

De ministers van financiën houden op zondag 5 december een speciale bijeenkomst om opnieuw over het Witboek en over de economische richtlijnen te discussiëren. Waarschijnlijk zullen er weinig bezwaren rijzen tegen het voorstel van de Commissie om het gemiddelde inflatieniveau tegen 1996 te hebben teruggedrongen tot niet meer dan 2 tot 3 procent en tegen de oproep om de budgettaire siuatie in de lidstaten volgend jaar niet verder te laten verslechteren. Terugdringing van het financieringstekort tot 3 procent in 1996/97 acht de Commissie nog steeds haalbaar.

    • Wim Brummelman