Berlusconi: nieuwe partij in centrum nodig

ROME, 24 NOV. De Italiaanse mediamagnaat Silvio Berlusconi heeft gisteren gezegd een nieuwe centrumpartij te willen oprichten. Na het wegvallen van de christen-democraten tijdens de tussentijdse lokale verkiezingen van afgelopen zondag moet zo'n partij volgens Berlusconi een politieke polarisatie voorkomen.

Berlusconi koos gisteren echter tevens openlijk partij voor Gianfranco Fini, de neo-fascistische kandidaat voor het burgemeesterschap van Rome, waarover 5 december wordt gestemd. “Als ik in Rome zou wonen, zou ik ongetwijfeld op Fini stemmen”, want hij vertegenwoordigt de “gematigde krachten” van “het Italië dat produceert”, aldus de in Milaan woonachtige Berlusconi. Volgens hem zou een overwinning voor de kandidaat van de linkse coalitie economisch rampzalig zijn.

Berlusconi is al een paar maanden bezig met de voorbereidingen voor een nieuwe partij, maar zei gisteren voor het eerst dat hij mogelijk zelf die partij zal leiden. Met zijn politieke interventie probeert Berlusconi tevens zijn media-imperium, dat is gegroeid onder bescherming van de oude regeringspartijen, veilig te stellen. De stellingname vóór Fini is fel aangevallen, omdat hiermee vraagtekens zijn gekomen bij de onafhankelijkheid van de media die Berlusconi controleert. Hij bezit behalve drie commerciële tv-zenders ook de liberale Milanese krant Il Giornale en het opinieweekblad Panorama, plus een groot aantal andere week- en maandbladen.

Volgens Berlusconi maakt het meerderheidsstelsel dat voor het eerst bij de lokale verkiezingen is toegepast en straks ook bij de parlementsverkiezingen zal gelden, het noodzakelijk een nieuwe centrumalliantie te vormen. “Als we dat niet doen, zal het land bestuurd worden door een groep die wordt gesteund door veertig procent [namelijk de linkse kiezers, red.], die geen vernieuwing brengt”, zei Berlusconi bij de opening van een van zijn supermarkten in de buurt van Bologna. “Ik kan niet werkloos blijven toekijken terwijl mijn land de verkeerde kant op gaat.”

De angst voor polarisatie heeft de lire verder druk gezet. Op de beurs van Milaan opende de Italiaanse munt vanmorgen op 995 lire per D-mark, nadat deze gisteren al kort door de psychologische barrière van duizend lire per D-mark was geschoten. De index van de Milanese beurs is in twee dagen bijna acht procent gedaald.

Om te voorkomen dat de politieke verwarring leidt tot een nieuwe financiële crisis, heeft premier Ciampi voor vanmiddag spoedoverleg belegd met de politieke partijen. Hij wil garanties dat de begroting, waarin een nieuwe bezuinigingsoperatie is vervat, wordt aangenomen. Financiële kringen vrezen na de verkiezingen van zondag dat het proces van economische sanering zal stokken.

De christen-democratische partijleider Martinazzoli, de grote verliezer van zondag, heeft toegezegd dat zijn partij zal meewerken aan het goedkeuren van de begroting. Maar binnen de partij is het zeer onrustig. Sommige christen-democraten willen amendementen op de begroting indienen voor hogere uitgaven, waarmee zij politieke steun hopen te kopen.

De Democratische Partij van Links (PDS) - de voormalige communistische partij - heeft al laten weten geen politieke crisis te willen voordat de begroting is goedgekeurd. De protestpartij Lega Nord, die haar positie in Noord-Italië zondag versterkte, neemt hetzelfde standpunt in. Na de goedkeuring van de begroting - die in de loop van volgende maand een feit kan zijn - zouden vervroegde parlementsverkiezingen moeten worden uitgeschreven. De verkiezingen van zondag, waarbij een kwart van het electoraat mocht stemmen, hebben opnieuw aangetoond dat het zittende parlement geen weerspiegeling meer is van de politieke krachtsverhoudingen.

Linkse coalities die worden gesteund door de PDS en de neo-fascistische MSI (in Rome en Napels) zijn de grote winnaars van zondag. De Lega Nord heeft zijn positie als grootste partij van Noord-Italië versterkt, maar maakt weinig kans om het burgemeesterschap te veroveren in Genua en Venetië. In Triëst is de Lega al uitgeschakeld.