ANC bereid geweld te gebruiken tegen dwarse thuislanden

JOHANNESBURG, 20 NOV. Het ANC is bereid eventueel geweld te gebruiken tegen zwarte thuislanden die zich niet bij Zuid-Afrika willen voegen, wanneer dat land een meerderheidsregering heeft.

De grondwet waarover afgelopen donderdag overeenstemming werd bereikt voorziet in de terugkeer tot Zuid-Afrika van de tien zwarte thuislanden die door de blanke minderheidsregering werden gecreëerd. Een aantal thuislandleiders, onder wie Zulu-leider Mangosuthu Buthelezi, heeft al aangekondigd zich daartegen te zullen verzetten.

Mathew Phosa, een van de juridische adviseurs van het Afrikaans Nationaal Congres, verklaarde dat zijn organisatie niet zal toestaan dat het constitutionele proces wordt ondermijnd. “Als de enige mogelijkheid nog is om de tanks te laten rollen, dan zullen we dat zeker doen”, zo verklaarde hij gisteren.

Joe Slovo van de Zuidafrikaanse communistische partij, die onderdeel is van het ANC, kritiseerde zwarte en blanke tegenstanders van de nieuwe constitutie, waarover donderdag overeenstemming werd bereikt door het ANC en de regering van president De Klerk, die hebben gedreigd geweld te zullen gebruiken als ze hun zin niet krijgen. “Als het zover komt en ze gaan door met hun dreigementen om bloed te vergieten, dan is het de plicht van de regering die dreiging vastbesloten het hoofd te bieden”, aldus Slovo.

Leden van de conservatieve Vrijheidsalliantie, die de nieuwe grondwet afwijzen, hebben gisteren een ontmoeting gehad met president De Klerk, maar minister Roelf Meyer verklaarde na afloop van het beraad dat de fundamentele verschillen van mening tussen de regering en de alliantie waren gebleven. Een van de leiders van de Conservatieve Partij, Ferdi Hartzenberg, verklaarde vast te houden aan de eis dat eerst verkiezingen voor alleen blanken worden gehouden om te zien of er onder hen voldoende steun bestaat voor de nieuwe grondwet. De voorzitter van de blanke mijnwerkersbond, Cor de Jager, zei met een nauwelijks verhuld dreigement: “U weet dat mijnwerkers als regel geassocieerd worden met ondergronds werk en met explosieven en dat iedere mijnwerker op dat terrein een expert is.”

Ook het ANC is inmiddels het gesprek aangegaan met blanke tegenstanders van het deze week bereikte akkoord. Het ANC en het Front van het Afrikaner volk besloten gisteren een gezamenlijke werkgroep op te zetten om tot een duurzaam akkoord te komen, zo werd na afloop van het overleg tussen de twee groeperingen bekend gemaakt. Aan blanke kant werd de delegatie geleid door generaal Constand Viljoen, voormalig hoofd van van de Zuidafrikaanse strijdkrachten terwijl de ANC-delegatie werd aangevoerd door Thabo Mbeki, de nummer twee van het ANC. (Reuter, AFP)