Servaas

Galerie Wassermann, Albertusstrasse 26, Keulen. T/m 22 dec. Di t/m vr 11-13 en 15-18u, za 11-13u. Prijzen 32 tot 13.000 Duitse Marken.

Op de kunstbeurs zette de Nederlandse kunstenaar Servaas een viskar voor de stand van de Amsterdamse galerie Torch en liet elk broodje haring dat over de toonbank ging vergezeld gaan van een gesigneerd certificaat met de tekst 'You are eating a piece of art!'. De Int. Fi$h-handel Servaas & Zn. doet sinds vorig jaar namelijk aan franchising; terwijl zijn eigen viskar op de dijk bij Hoorn staat, laat de kunstenaar zijn ingeblikte vislucht, walvisgeschrei, Royal fish bier en andere zeeprodukten verkopen in galeries en musea. Branches zijn onder meer - althans voor de duur van een expositie - de P.P.O.W galerie in New York, Sala 1 in Rome, het Groninger Museum en nu de Keulse galerie Wassermann.

Servaas noemt de Britse komiek John Cleese als zijn grote voorbeeld; in de jaren zeventig maakte Cleese promotiefilmpjes voor bedrijven waarin hij op tragikomische, onhandige wijze hun produkten probeerde te slijten. Van Servaas werd afgelopen woensdag een reclamespot voor Royal Fish bier op de Duitse tv-zender WDR uitgezonden. De drank, waarvan hij de smaak zelf samenstelde, zou garant staan voor 'auserlesenerer Reinheit en vollem Genuss' en hij zou 'ungeahnte Energie' geven. “Alles wat op de televisie verschijnt, krijgt voor de meeste mensen vreemd genoeg meteen een certificaat van echtheid,” legt Servaas uit, die begon als videokunstenaar en altijd geïnteresseerd is geweest in de werking van de massamedia. Zo maakte hij in 1985 de video Fish from Holland, waarin hij zijn waar aanprijst ondersteund door beelden uit de trailer van de film Jaws.

Galerie Wassermann is veranderd in een winkel waar alle produkten van de vishandelaar te koop worden aangeboden. Er is visparfum in een elegante standaard die de vorm heeft van een transparant-blauwe kwal; wie het opspuit, wordt gehuld in Eau de poisson, dat wil zeggen de stank van rotte vis. Behalve met luchtjes werkt Servaas al jaren met het 'materiaal' luchtdruk; een gesloten glazen buis (in oplage gemaakt) die je in je handen heen en weer rolt, brengt als gevolg van een drukverschil binnenin een geluid voort dat van een verliefde walvis afkomstig lijkt. In het sousterrain van galerie Wassermann verbindt Servaas het stemgeluid van zijn huilende jongste kind met een pomp die het water in een bassin méér doet opspringen naarmate de uithalen van de baby klaaglijker zijn. Het sorteert een komisch effect, deze eenvoudige maar doeltreffende manier om geluid te visualiseren.

    • Renée Steenbergen