Parlement in Kiev stelt wel aantal voorwaarden; Oekraïne aanvaardt Start

KIEV, 19 NOV. Het Oekraïense parlement heeft gisteren met grote meerderheid het verdrag over de vermindering van de strategische kernbewapening, START 1, goedgekeurd. Wel verbond het parlement in Kiev aan de goedkeuring een reeks voorwaarden die de uitvoering van het verdrag jarenlang kunnen vertragen.

Na een debat van twee uur achter gesloten deuren stemden de Oekraïense parlementariërs met 254 tegen negen stemmen voor het verdrag. Daarmee is START 1 aanvaard door alle vier kernmogendheden op het grondgebied van de voormalige Sovjet-Unie; Rusland, Kazachstan en Wit-Rusland hadden het al eerder geratificeerd. Voor de stemming riep president Kravtsjoek de parlementariërs op “geen nucleair spelletje te spelen” en te voldoen aan de internationale verplichtingen van de Oekraïne.

START 1, in juli 1991 ondertekend door de toenmalige presidenten Gorbatsjov en Bush, voorziet in de vernietiging van strategische kernwapens van de toenmalige Sovjet-Unie en van de VS. Het kan pas van kracht worden wanneer alle betrokken partijen START 2 hebben ondertekend, het akkoord dat voorziet in de vernietiging van tweederde van alle kernwapens in het bezit van de VS en de vroegere Sovjet-Unie; de Oekraïne was het laatste land dat START 1 nog niet had goedgekeurd.

Het Oekraïense parlement heeft een aantal voorwaarden gesteld aan de uitvoering van het verdrag. Zo acht de Oekraïne zich niet gebonden aan punt vijf van het in 1992 aan START 1 toegevoegde 'protocol van Lissabon', hetgeen betekent dat de Oekraïne zich niet wil verplichten al haar strategische kernwapens op te geven. Volgens een door het parlement goedgekeurde resolutie zal de Oekraïne zich “geleidelijk” ontdoen van 42 procent van de 1.240 kernkoppen en van 36 procent van de 176 kernraketten die ze in bezit heeft. De rest van het kernarsenaal blijft in Oekraïens bezit en op Oekraïens grondgebied. Een poging van radicale parlementariërs om in de resolutie vast te leggen dat de Oekraïne 46 moderne SS-24-raketten in bezit zal houden, mislukte.

De vernietiging van de kernwapens wordt bovendien afhankelijk gesteld van financiële compensatie (ter waarde van 2,8 miljard dollar) en van veiligheidsgaranties voor de Oekraïne. Kiev eist van de andere nucleaire mogendheden een belofte, nooit kernwapens in te zetten tegen de Oekraïne, de Oekraïne niet met conventionele wapens aan te vallen en het land niet militair of economisch te bedreigen.

Diverse Oekraïense politici hebben gisteren gezegd te betwijfelen of Kiev dergelijke garanties kan krijgen, met name van Rusland. Dat zou de uitvoering van START 1 en 2 verder vertragen en bovendien de ratificatie van het Nonproliferatieverdrag verhinderen. Het parlement wil zich pas over dit verdrag buigen als aan alle gisteren overeengekomen voorwaarden is voldaan. (Reuter, AFP, AP)