Garnalen boven de oceaan

Gymmen tijdens de vlucht, lichtkuren, een pikdonker zoutbad, weinig of juist veel drinken: de juiste remedie tegen de jetlag is nog niet uitgevonden. Of het moeten de toeristen-maaltijden aan boord zijn. Maar die benemen je iedere lust tot eten, of wekken, eenmaal gegeten, de indruk nooit genuttigd te zijn. Met een ontbijtpakket bestaande uit een homp brood, een hardgekookt ei en een kopje oploskoffie kom je de Russische toendra ook wel over, evenals met een heupflacon whisky over Amerika's Mid-West.

De gymschoenen zagen nog oker van het zand van Arizona en ook de rest van het tenue leende zich niet echt voor de First Class van Pan Am, toen die nog bestond. Het meisje bij wie moest worden ingechecked was gewaarschuwd: het toestel was overbooked, maar naar goed Amerikaans voorbeeld werden op voorhand torenhoge schadeclaims aangekondigd.

Tien minuten later klonk serene muziek in het voorste deel van het toestel, waar de passagiers ruim uit elkaar zaten onder het genot van een glas echte jus d'orange en even later werden onthaald op een cocktail van bijzonder uit de kluiten gewassen garnalen.

Op 'junkfood in the air' wordt veel gescholden, maar in First of Royal Class is daar nauwelijks aanleiding toe. Als de turbulentie het toestaat krijgt de gast een heuse menukaart, die een beperkte, maar deftige schakering voedsel biedt. Daarbij wordt een wijnkaart gepresenteerd. Je mag je eigen château kiezen, maar een glas van dit en vervolgens een glas van dat is er niet bij: stick to your bottle. Overigens wordt de hors d'oeuvre in de neus van het toestel gewoonlijk met champagne naar binnengespoeld. Het bestek kan concurreren met het gereedschap in een goed restaurant. Alleen de mis-en-place verraadt een zekere improvisatie.

Het aantal gangen is normaliter talrijk en zo getimed dat de vlucht van New York naar Amsterdam vrijwel geheel etend en drinkend wordt afgelegd, hinderlijk onderbroken door een leuke film.

In het algemeen verschillen maaltijden in de first, de business en de economy class volledig. Richting zon is het meestal iets wat op nasi of macaroni lijkt, op lijndiensten wordt er iets meer voor uitgetrokken. De 'accessoires' verschillen sterk en dat is niet onbelangrijk. Maar hoe je er ook bij zit, tobben blijft het met de warme hap, ook al bestaat die uit reerug of zalm. Die wordt en gros klaargemaakt, in dik aluminiumfolie verpakt en moet vervolgens uren wachten tot hij warm kan worden uitgeserveerd, terwijl het buiten veertig graden onder nul is.

Tegen die achtergrond valt er nog niet veel te mopperen, zeker niet in vergelijking met andere vormen van openbaar vervoer. Je kunt het ook meemaken in de trein naar Genève, dat na het vertrek van zes uur in de ochtend pas 's middags in Bonn de restauratiewagen zestig stellen verderop wordt aangehaakt. Tot die tijd geen koffie of niks. En dan is het met twee koffers een heel eind lopen in een slalommende trein voor een lauwe uitsmijter, die na de laatste vork aan tafel wordt afgerekend.

    • Bram Pols