België akkoord over crisisplan, disconto omlaag

BRUSSEL, 17 NOV. De Belgische premier Jean-Luc Dehaene heeft vannacht in zijn kabinet van christendemocraten en socialisten een doorbraak bereikt in de onderhandelingen over een breed economisch crisisplan.

Het akkoord voorziet in een loonmaatregel voor 1995 en 1996, verlaging van de prijscompensatie, bezuinigingen op de kinderbijslagen en extra belasting op vermogens.

In een reactie verlaagde de Belgische centrale bank vanmorgen het officiële disconto van 6 procent naar 5,5 procent, een kwart procent onder het Duitse disconto. Het hoogste officiële rentetarief ging naar beneden van 13,25 procent naar 12 procent. De Belgische frank sprong vanmorgen van 5,26 gulden per 100 naar 5,32 gulden per 100.

Nadat Dehaene er eerder deze week niet in slaagde binnen een beperkte groep van ministers tot overeenstemming te komen, kwam het voltallige kabinet gisterochtend bijeen in een laatste poging een politieke crisis af te wenden. Afgelopen nacht om drie uur was men er uit.

Een opgeluchte premier Dehaene zei dat het “globaal crisisplan” beantwoordt aan de drie doelstellingen die hij tevoren had geformuleerd: verbetering van de concurrentiekracht van het Belgische bedrijfsleven, stimulering van werkgelegenheid en herstel van het financiële evenwicht in de sociale zekerheid.

Nadere details over de inhoud van het plan zouden pas in de loop van de middag naar buiten worden gebracht, als premier Dehaene het Belgische parlement inlicht. De premier sprak van een “hard maar noodzakelijk saneringsplan” dat een “stevige basis biedt voor de toekomst”, en waaraan alle groepen uit de samenleving - of ze nu hun inkomen uit arbeid of uit vermogen halen - hun bijdrage zullen moeten leveren.

Het akkoord is ook acceptabel voor de Waalse socialisten, juist omdat niet alleen wordt bezuinigd op de lonen maar omdat ook maatregelen worden aangekondigd om onder andere de roerende voorheffing op kasbons te verhogen (van 10 tot 13 procent) en om het bezit van tweede woningen extra te belasten. De Luikse wetenschapsminister Dehousse, exponent van de linkervleugel binnen de Waalse socialisten, zei zeer tevreden te zijn dat ook de vermogens zijn betrokken bij de inleveringsoperatie.

Dehousse zal het akkoord dan ook verdedigen tegenover de socialistische vakbond ABVV, die zich de afgelopen weken het felst heeft verzet tegen plannen van de regering om in te grijpen in lopende arbeidsovereenkomsten. Het ABVV weigerde daarom met de regering een sociaal akkoord te sluiten. Voorzover vanochtend bekend, betekent de 'opschoning van het prijsindexmechanisme' dat prijsstijgingen voor zaken als tabak, alcohol, benzine en diesel voortaan niet meer zullen meewegen bij de bepaling van prijscompensatie voor de werknemers. Met deze nieuwe 'gezondheidsindex' heeft het kabinet zichzelf ruimte geschapen om extra heffingen op die produkten te leggen, zonder dat daarmee de inflatie omhoog wordt gestuwd.

Met het akkoord is niet alleen een kabinetscrisis voorkomen, maar lijkt ook een vertrouwenscrisis rond de Belgische frank afgewend. De Belgische munt ging in september fors onderuit nadat gouverneur Verplaetse van de Nationale Bank het lot van de frank publiekelijk had verbonden aan de totstandkoming van een sociaal akkoord.

    • Wim Brummelman