Waarborgfonds bepleit voor zorginstellingen

ROTTERDAM, 12 NOV. Ziekenhuizen, inrichtingen en bejaardenoorden kunnen jaarlijks al gauw twee- tot driehonderd miljoen gulden besparen aan rente die zij banken moeten betalen. Voorwaarde is wel dat er een waarborgfonds komt dat de kredietwaardigheid van de instellingen garandeert. Zo'n fonds maakt het ook gemakkelijker om geld te lenen voor investeringen in gebouwen of apparatuur.

Dit schrijft een studiecommissie van de Bank Nederlandse Gemeenten in het rapport 'Een waarborgfonds voor de zorgsector' dat vandaag is gepubliceerd.

De BNG is een belangrijke financier in deze sector en heeft in het recente verleden verschillende keren gepleit voor de vorming van een waarborgfonds. Zo'n fonds is gewenst omdat de overheid sinds 1986 geleidelijk aan steeds minder overheidsgaranties afgeeft. Het is de bedoeling dat zij daar helemaal mee stopt. Voor leningen met een overheidsgarantie is de rente minimaal één procent lager dan voor leningen zonder die garantie, schrijft de commissie.

De commissie constateert dat het daardoor, en door de onzekerheden over de stelselwijziging, steeds moeilijker wordt investeringen in gebouwen en apparatuur gefinancierd te krijgen. Institutionele beleggers hebben al afgehaakt en banken vragen ter dekking van de risico's een hogere rente dan tot dusver gebruikelijk was. In de afgelopen tijd bleek het bijvoorbeeld voor revalidatie-instellingen al vrijwel onmogelijk investeringen gefinancierd te krijgen, zo constateert de commissie, die onder leiding stond van de commissaris van de koningin in Overijssel en commissaris van de BNG, J.A.M. Hendrikx.

Het vormen van een waarborgfonds kan die problemen oplossen en bovendien tot een aanzienlijke besparing op de rentelasten leiden. De commissie stelt voor dat het rijk daarin eenmalig een bedrag van honderd miljoen gulden stort. De rest van het benodigde kapitaal, in totaal vijfhonderd miljoen gulden, moet op de langere termijn door de instellingen zelf worden opgebracht. Alleen financieel gezonde instellingen zouden aan het waarborgfonds mogen deelnemen. Omdat de financiële toestand van veel instellingen te wensen overlaat, stelt de commissie voor om tijdelijk een saneringsfonds in het leven te roepen. Dat zou het rijk moeten doen en het zou ook de daarvoor benodigde tweehonderd miljoen gulden moeten leveren.

Deze constructie kan de zorgsector op den duur belangrijke besparingen opleveren. De commissie becijfert dat jaarlijks behoefte is aan zo'n 2,5 miljard gulden voor de financiering van investeringen. De vaste schuld, op dit moment ongeveer 22 miljard gulden, zal de komende jaren oplopen tot ruim dertig miljard gulden. Als door het waarborgfonds het geld tegen een lagere rente geleend kan worden betekent een renteverschil van een procent een jaarlijkse besparing van al gauw tweehonderd miljoen gulden, zo constateert de commissie.