GEHEIM VAN AZIE

'Het geheim van Azië' (NRC Handelsblad, 1 november) bestaat uit een combinatie van milieuvernietiging, energieverspilling, onrechtvaardige arbeidsverhoudingen en slechte sociale voorzieningen. Als de Aziatische tijgers dankzij de globalisering van economie en handel onvoorwaardelijk met de westerse economieën kunnen en mogen concurreren, dan zullen werkloosheid, milieuschade en geringe maatschappelijke solidariteit hun belangrijkste exportprodukt blijken te zijn.

Als met protectionisme bedoeld wordt het beschermen van moeizaam tot stand gebrachte maatschappelijke verworvenheden in westerse landen, dan is daar veel voor te zeggen. Afscherming dient dus niet alleen voor behoud van welvaart. Aan import mogen wij de voorwaarde stellen dat bij de produktie elders mutatis mutandis aan dezelfde ecologische en sociale voorwaarden is voldaan als die wij aan onze producenten opleggen.

Concurrentie, open markten en handel vormen dan misschien de motor van de welvaartsgroei in Aziatische landen, maar van een 'fenomenale kans voor het Westen' blijkt nog niet veel. De excessieve consumptiedrang, waarvan groeiende economieën het moeten hebben, bedreigt intussen het leven op onze aarde.

Als we transport fors gaan belasten voor de milieuschade die het aanricht wordt het minder aantrekkelijk om allerlei overbodige spullen te fabriceren op een grote afstand van hun verbruik. Dit zal een regionalisering van de wereldeconomie ten goede komen en daar zijn alle regio's in de wereld in ecologisch, sociaal, cultureel en zelfs economisch opzicht op de lange duur het meest bij gebaat. Schiphol hoeft dan ook niet te groeien.