Vinko Prizmic (50) is op het eiland Korcula, ...

Vinko Prizmic (50) is op het eiland Korcula, Kroatië, geboren. Hij studeerde HTS-Scheepsbouw in Split. In het bedrijfsleven van Joegoslavië, de Bondsrepubliek en Nederland bekleedde hij twintig jaar lang uiteenlopende management-functies. In Nederland studeerde hij Publicistiek en cultuur en werkte hij vier jaar bij de gemeente Amsterdam. Nu is hij werkzaam als bedrijfsadviseur minderheden in Amsterdam. Prizmic staat met nummer 147 als laatste op de groslijst van D66 van kandidaten voor de Tweede Kamer. Hij is getrouwd en heeft een zoon (13).

Donderdag 28 oktober

Intervisie. Kwartaaloverleg van bedrijfsadviseurs minderheden uit het hele land. Veertien mensen uit elf verschillende culturen. Uitwisseling van informatie. We worden overal goed ontvangen. 'Leuk kennis met u te maken. Ja, we hebben wel van het STAR-accoord gehoord. Maar natuurlijk willen we wat doen aan de positieverbetering van de allochtonen op de arbeidsmarkt. Ons bedrijf bevindt zich helaas in een reorganisatie (het magische woord van de laatste jaren!). Op dit moment... Komt u terug over...''

Gelukkig is het niet altijd zo: een aantal projecten met branche-organisaties en individuele bedrijven loopt goed. Mensen die niet helemaal aan de functie-eisen voldoen worden door middel van een voorschakel-traject klaar gestoomd voor de functies. Bedrijven die begrepen hebben dat ze rond het jaar 2000 nog uitsluitend tussen allochtonen en allochtonen zullen kunnen kiezen, proberen nu al een cultuuromslag te bewerkstelligen.

's Middags gesprek met een werkgever die als lastig te boek staat. Onderweg uit Utrecht naar Amsterdam overhoor ik mezelf. Maar als hij blijft weigeren? Als ik weer een keertje te horen krijg dat het bedrijf alleen naar de kwaliteit van de kandidaat kijkt. Allochtonen zijn dus - mits ze als de beste uit de bus komen - van harte welkom. Ik maak me nu al boos. Hoe kan je aan mensen uitleggen (voor zover het geen smoes is) dat 'het beste' een cultuurgebonden begrip is?

Het gesprek valt mee. Er zijn weliswaar geen vacatures, maar het ijs is gebroken. De belofte dat ze bij het ontstaan van vacatures het Arbeidsbureau zullen bellen is gegeven. Ik troost me dat mijn functie sowieso tweeledig is. Aan de ene kant is het vacaturewerving en aan de andere kant ben ik 'ambassadeur' van de Arbeidsvoorziening. Vandaag was ik de laatste, dus.

Ik heb nog even de tijd om een biertje te drinken met Frans Nypels, hoofdredacteur van het Haarlems Dagblad. Sinds een gezamenlijke actie voor vluchtelingen zijn we een beetje bevriend geraakt. Twee Haarlemse schrijvers, Lennaert Nijgh en Louis Ferron schuiven aan. Louis probeerde een tijdje geleden een nieuwe partij te stichten. Hij begreep echter dat hij een 'eenvoudige schrijver' is en wil blijven. Weg met de politieke ambities.

Mijn betere helft, Berny, moest vandaag voor haar werkgever op een studiebeurs in Utrecht voorlichting geven. Onze haard blijft vandaag ongebruikt. We eten bij de Italiaan. Berny en onze zoon Gregor (de kaaskoppen) eten pizza 'Quatro formaggi'. Ik grijp de kans om vis te eten. Ik ben een zeemens gebleven. De Grote Markt. Vrienden en kennissen. Haarlemse hot items: De nieuwe schouwburg, de Zuid-tangent.

In Amsterdam geboren Berny voelt zich als een vis in het water in de Haarlemse politiek. De meningsverschillen worden op een beschaafde manier uitgevochten. Haarlem is gewoon een fijne stad.

Nova. Burgemeester Gruijters doet zijn inmiddels beroemde uitspraak. Hoewel ik zijn bezorgdheid kan begrijpen, snap ik niet dat zo'n ongenuanceerde uitspraak uit zijn mond kan komen. Ik moest even aan de commissaris Nordholt denken. Was het vanwege de toon van Gruijters? 'De politiek dreigt door de mafia geïnfiltreerd te worden.'' Gaan we binnenkort ontdekken dat driekwart van de vaderlandse politici op de pay-roll van the syndicate staat? Nee, voorlopig niet. Een man heeft geprobeerd om een plaats op de groslijst voor een Amsterdamse stadsdeelraad te veroveren. Kranten weten te vertellen dat die man gearresteerd is omdat hij met een Turks-Nederlandse mafia-organisatie geassocieerd was. De suggestie is subtiel, maar werkt feilloos. In de, in ons calvinistisch landje, strikt verdeelde 'boven- en onderwereld', kan dat geen Nederlander zijn. Dus een Turk, een allochtoon.

'De nationale politiek is ook in gevaar.'' Pogingen van de mafia om het parlement te infiltreren zijn er ook. Ik sta op de 'groslijst' van D66, als 147ste, dus als laatste. (Ik hoor u al lachen. Maar ik moet u waarschuwen: lach niet te vroeg, de plaats op de lijst heb ik door loting 'verworven'. En ik ben al drie plaatsen gestegen: drie hebben zich teruggetrokken.)

Vrijdag

Ik heb een vrije dag genomen. De dag begint veelbelovend. Een heel korte brief in de bus: Op de omslag staat dat het gericht is aan een partijgenoot. Binnen één zinnetje: 'Ik wens u veel succes met uw kandidaatstelling voor de Tweede Kamer '94.'' Een toegevoegd kaartje met het logo van D66 vermeldt dat het briefje afkomstig is van de heer of mevrouw M.N. uit Voorschoten. Op de achterkant de volgende tekst: 'M.b.t. etnische vraagstukken''. Uiteraard ben ik ontroerd. Maar... Ik hoop dat ik M.N. niet zal teleurstellen. Ik wil naar de Tweede Kamer, maar wel als een Nederlander. Ik ben weliswaar gevoelig voor, en bekend met etnische vraagstukken, maar ik weiger te vergeten dat in dit land ook 14 miljoen autochtonen leven. (Is dit mijn eerste echte politieke 'statement'?).

We vertrekken naar Eindhoven. Morgen begint in Veldhoven het tweedaagse partijcongres. Als lid van de rapportage-commissie moet ik vanavond al aanwezig zijn.

Het procescomité. De puntjes op de 'i'. Een van de voorzitters, Tom Kok, arriveert met zijn paar weken oude zoontje. Papa vergadert, zoonlief slaapt ernaast.

We logeren bij vrienden in Eindhoven. Didi en haar twee tienerkinderen. Eddy, de Kroatische pater familias, vaart als stuurman. Didi is verpleegster en kwam pas na elven naar huis. 'Even'' bijpraten en het werd een korte nacht.

Zaterdag

De hele ochtend bewaken van procedures. Voortdurend oogcontact met de congresvoorzitters. Mijn eigen amendementen op het congresdocument Migratie werden aangenomen of afgewezen zonder dat ik iets mocht bijdragen. De strenge regelementen gebieden dat de leden van de rapportage-commissie geen andere rol tijdens het congres mogen vervullen. De collega's uit Haarlem vechten goed. Mijn amendement-aanbeveling over versoepeling van mogelijkheden van vrijwillige remigratie haalt het net.

De lunchpauze. Ik sta met twee medekandidaten koffie te drinken en plotseling verschijnt de cameraploeg van de NOS. Willen wij de uitlatingen van meneer Gruijters becommentariëren? Ik begrijp dat het heel kort moet en maak het kortste verhaal. Twee zinnen.

Toespraak van Van Mierlo. Hij liet duidelijk merken wat hij over zo'n inflatie van Kamerkandidaten denkt. Hij begint zijn toespraak met: 'Geachte kandidaten... Ik bedoel Democraten...'' Ongeacht het feit dat hij een keertje een babbeltje met mij maakt (Hoi, hoi, ik ken hem ook!) beslis ik om uit zijn buurt te blijven. Another time, another place, another situation, Hans.

Op het Journaal mag ik één zin uitspreken. Als enige. Pardon, van de kandidaten. Lopend uit de tv-kamer begin ik me te verbeelden dat de helft van de medekandidaten me niet meer begroet. Ach ja, je hebt medekandidaten en tegenkandidaten.

Tussendoor, ongehinderd door zeurende ouders, vermaakt Gregor zich kostelijk met zijn leeftijdgenoot Ivan. Naar mij blijft hij kritisch kijken. 'Verrotten is geen woord om op de tv te gebruiken'', zegt hij.

Zondag

Presentatiedebat met drie andere kandidaten. De stelling luidt: 'De val van de muur heeft de wereld niet beter gemaakt.'' Op het laatst hoor je of je de stelling moet verdedigen of weerleggen. Twee tegen twee en onder het motto: Ieder voor zich en God voor ons allemaal. De 'talentenjagers' zitten in de zaal. Mensen die hun ideeënbestand willen vergroten ook. En de fanclubs. De Haarlemmers applaudisseren op alles wat ik zeg. Laat de concurrentie een poepie ruiken.

De camera's. De schrijvende pers. Mijn gevoel zegt dat ik uit de buurt moet blijven. Tot nu toe heb ik nog slechts negatieve dingen over kandidaten gelezen.

Berny maakt zich druk over het besluit van WVC om de Bosniërs uit Haarlemse Ripperda-kazerne over pensions te verspreiden en de kazerne als onderzoekscentrum te gebruiken. Moeten ze nòg een keer ontheemd worden?

Maandag

Overleg met een collega in Zaandam. Een branche-organisatie komt terug op eerder gemaakte afspraken over arbeidsleerplaatsen. Laten we redden wat te redden valt.

Lunchafspraak met professor Pranjic van het Slavisch Seminarium van de UvA. De vriendschap van deze levendige zestiger zou ik niet graag willen missen. Volgende week geef ik een lezing voor zijn studenten: 'Middeleeuws Bosnië, gezien door de schrijver-filosoof Nusret Idrizovic.'' Tijdens de voorbereiding constateer ik dat in de laatste 1000 jaar weinig veranderingen hebben plaatsgevonden.

's Middags contact met een verblijde werkgever. Zijn programma om het intercultureel management te implementeren steunen wij met een aanzienlijk bedrag.

Berny is blij. De Bosniërs mogen in de kazerne blijven.

VPRO: Marco Polo, de verloedering van de oude Amsterdamse buurten. Moeten we toch niet aan een gewogen woningtoewijzing gaan denken? Willen we naar één geïntegreerde, of naar een aantal parallelle samenlevingen?

Nova: 'De lijsttrekkers van D66.'' Ik heb geen reden om ontevreden te zijn dat ik in dit stuk niet voorkom.

Dinsdag

De weinig inspirerende administratieve bezigheden. Voorbereidingen van een mondelinge presentatie voor het Bestuur van de Regionale Arbeidsvoorziening. Dilemma's over de onderwerpen.

Postbakje leeghalen. Telefoontjes. Ik word bedolven onder de aanbiedingen van honderden adviesbureaus, opleidingsinstellingen e.d. Ze weten alles over de allochtonen-problematiek. Als ik ze aan het werken zet, blijft er binnenkort geen allochtoon bij het arbeidsbureau ingeschreven. Sinds het STAR-accoord over de werkgelegenheid voor allochtonen, is de werkgelegenheid onder de autochtone adviseurs en opleiders enorm toegenomen.

Vergadering met het CNV. Het doornemen van de CAO-afspraken over werkervaringsplaatsen. In een paar gevallen concrete afspraken over het plan van aanpak?

Gregor komt naar huis met het 'tussenrapport'. De 'Wet op de privacy' verbiedt me om zijn cijfers te vermelden, maar ik moet hem wel onder vier ogen (toe)spreken.

Mijn schoonvader belt uit Spanje. Een gepensioneerd politicus die het in Nederland niet meer ziet zitten. Maar bloed is geen water. 'Hoe gaat het met de ...politiek?''

Woensdag

Vergadering met de vertegenwoordigers van de Berlage-scholengemeenschap, de wijkpolitie, het stadsdeel De Pijp. De Berlage-leerlingen zijn grotendeels allochtoon. In het voorjaar hadden wij gezamenlijk een scholings- en banenmarkt georganiseerd. Het was een leuke gebeurtenis. Minister De Vries en commissaris Nordholt lieten zich ook zien. Zolang de camera's aanwezig waren.

Ik moet de overigen helaas teleurstellen. Het Arbeidsbureau heeft eigen plannen en kan niet weer als hof-financier optreden. Mijn persoonlijke bijdrage zeg ik toe. Ik heb niet het gevoel dat ze er echt blij mee zijn.

Ik bel Ewout Cassee. Hij is directeur van een bedrijf dat iets meer over allochtonen wil weten. Gebruik je 'netwerken', jochie!

Negen uur is Gregors 'bedtime'. Zijn puberale opstandigheid manifesteert zich in een ruzie met moeder. 'Als je er niet mee ophoudt, zal ik je...'' roep ik. 'Dan vertel ik op school dat ik door een allochtoon in elkaar geslagen ben'', antwoordt hij. Pauze. 'Welterusten pappie'', roept hij lachend.