Ingetogen documentaire over ramp in voetbalstadion

Sporen. Ned.1, 23.02-23.39u.

Het was een mooie zonnige dag, de vijftiende april 1989. Trevor Hicks, zijn vrouw en twee dochters Vicky en Sarah van vijftien en negentien gingen naar de kwartfinale van de Engelse voetbalbeker tussen Liverpool en Nottingham Forest in Sheffield. Maar eerst gingen ze picknicken. “'s Avonds lag ons geluk aan scherven”, zegt Trevor vier jaar later.

Zoals gewoonlijk ging zijn vrouw naar de zittribune, Trevor met zijn dochters naar het staangedeelte achter een van de goals, 'the Kop'. Door de straten drong een ongekende menigte naar het Hillsboroughstadion. Twee agenten te paard moesten dat alles in goede banen leiden. Toen de wedstrijd een paar minuten aan de gang was bleek hoe slecht dat was gelukt. Achter de goal waar de zusjes Vicky en Sarah stonden, was moeilijk te zien hoe de toeschouwers elkaar verdrukten. Sommigen gingen op andermans schouders staan en werden op een hoger gelegen tribune gehesen. Anderen werden op dat moment vermorzeld. In dat mistige spektakel, dat eerst voor wangedrag werd aangezien zou zich een ongekende ramp voltrekken, waar nooit iemand voor verantwoordelijk is gesteld.

KRO-programmamaakster Ria Groeneveld heeft aan drie totaal verschillende rampen documentaires gewijd. De ramp met de veerboot Herald of Free Enterprise, Hillsborough en de treinramp bij Harmelen in 1962. Ze zijn nauwelijks met elkaar vergelijkbaar, maar één ding hebben ze gemeen, het leed van de nabestaanden was vergeten toen de krantekoppen door andere vervangen waren.

De documentaires hebben de titel 'Redders bij rampen: getekend door het leven'. Die titel is in de aflevering over Hillsborough tragisch genoeg niet van toepassing. De essentie van de geschiedenis van Trevor, zijn vrouw en twee dochters is dat er niets te redden viel. Dat gold voor Trevor, maar ook voor de tweede 'hoofdpersoon', de jonge arts Colin Flenley, die met zijn vrienden Liverpool had willen aanmoedigen.

Want Sarah en Vicky, fervente voetballiefhebsters, lagen levenloos op het veld en hun vader probeerde machteloos beademing en hartmassage. Flenley, die even desperaat van lijk naar lijk was gesneld vermocht ook niets meer te doen. In die chaos van ellende moest voor Trevor het ergste moment nog komen. Toen een ambulance arriveerde lukte het hem Sarah er in te krijgen, maar toen hij met zijn tweede dochter op de armen terugkwam was de ambulance vol. Hij moest kiezen, want er was maar één broeder in de ziekenwagen. Hij ging mee en liet Vicky achter.

Zijn vrouw zag later die middag het stadion bij de poort leegstromen, maar Trevor, Sarah en Vicky waren er niet bij. 's Avonds kwam Trevor thuis. Sarah en Vicky waren overleden.

Het zijn de wezenloze lotgevallen van het gezin Hicks, dat op een zonnige middag in een voetbalstadion abrupt werd gehalveerd. “Bij een auto- of vliegtuigongeluk kan zoiets”, zegt Trevor, “bij een voetbalwedstrijd lijkt dat onmogelijk.”

Niet zozeer het verlies van zijn dochters, maar het ondeelbare moment waarop hij moest kiezen tussen Sarah en Vicky zou hem maanden uit zijn slaap houden. Tot hij een brief kreeg van dokter Flenley, naar aanleiding van een interview in de plaatselijke krant. “U kon niets doen en ik kon niets doen”, schreef Flenley, die Hicks 'wat vrede wilde geven'. “Sarah heeft geen pijn geleden, want ze stierf zonder dat te beseffen.” Flenley en Hicks zouden goede vrienden worden. En Hicks scheidde van zijn vrouw, want zonder hun dochters bleek hun huwelijk leeg te zijn.

Ria Groeneveld heeft een aangrijpend en ingetogen miniatuur gemaakt over een ramp, die de geschiedenis al had gereduceerd tot een incident met 95 doden.