Leger Indonesië staat op leidende rol

JAKARTA, 29 OKT. Het Indonesische leger laat zich zijn leidende rol in de landspolitiek niet ontnemen door burgers die de gunst genieten van president Soeharto. Die waarschuwing laat generaal-majoor R.K. Sembiring Meliala, voorzitter van de legerfractie in het parlement, deze week horen in een openhartig vraaggesprek met het weekblad Detik. De generaal reageert daarin op het maandag afgesloten congres van regeringspartij Golkar. Dat koos voor het eerst een burger als voorzitter: minister van informatie Harmoko, een vertrouweling van Soeharto.

Sembiring waarschuwt Golkar in ongewoon botte bewoordingen dat die partij alleen kan overleven met steun van ABRI, de strijdkrachten van de republiek Indonesië. “Als ABRI zou besluiten om in 1997 zijn steun te geven aan de PDI, dan wint de PDI de verkiezingen en niet Golkar”, aldus de generaal. De Democratische Partij van Indonesië (PDI) heeft nu de kleinste fractie in het parlement. Sembiring noemt Harmoko en minister van onderzoek en technologie Habibie, een andere beschermeling van Soeharto die snel aan invloed wint, “politici zonder maatschappelijk draagvlak, die nergens zijn zonder de president”. De strijdkrachten stonden in 1964 aan de wieg van Golkar, destijds een koepel van anticommunistische vakorganisaties. In de jaren zeventig verwierf Golkar met behulp van het leger de politieke alleenheerschappij. Tot deze week was de landelijke voorzitter steeds een generaal buiten dienst. Het jongste congres koos echter onder druk van president Soeharto, die Golkars machtige Raad van Curatoren voorzit, voor de burger Harmoko.

Sembiring zegt Harmoko's benoeming niet als een nederlaag voor ABRI te beschouwen want “de lagere regionen zijn nog steeds van ons”. Hij doelt waarschijnlijk op het feit dat driekwart van Golkars provinciale voorzittersposten wordt bemand door gepensioneerde officieren. “De krachten die de komende vijf jaar de doorslag zullen geven zijn niet de zwevende elites, maar de basis”, aldus Sembiring.

De generaal verklaart ABRI's aanvaarding van Harmoko als een staaltje militaire discipline - “wij gehoorzamen de president als hoogste bevelhebber” - maar hij voegt eraan toe: “Mocht hem iets overkomen, dan is er niemand die ABRI bevelen geeft.” Sembiring onderstreept dat de opvolger van president Soeharto opnieuw dient voort te komen uit de strijdkrachten.

Als voorzitter van de honderd man tellende legerfractie in het parlement is Sembiring een officier met invloed. Volgens ingewijden geeft hij met dit interview stem aan de onvrede in de militaire top over de manier waarop Soeharto het recente Golkar-congres naar zijn hand heeft gezet.