Rusland stopt lozing van kernafval in zee bij Japan

TOKIO, 21 OKT. Rusland heeft onder sterke internationale druk bakzeil gehaald en afgezien van zijn voornemen een tweede lading radioactief afval te lozen in de Zee van Japan. De Japanse regering heeft vandaag het Russische besluit verwelkomd.

Eerste kabinetssecretaris Masayoshi Takemura zei op een persconferentie dat Japan Rusland zal voorstellen een deel van de toegezegde 10,7 miljard yen (178 miljoen gulden) aan hulp voor de ontmanteling van atoomraketten te gebruiken voor de opslag van atoomafval in Rusland.

Japan blijft niettemin bezorgd dat Rusland de dumping vroeg of laat zal hervatten bij gebrek aan adequate opslagfaciliteiten. Moskou zei eerder dat de lozing, ver in zee, veilig was en dat Rusland geen alternatief had omdat alle opslagplaatsen vol waren. Lozing in zijn ondiepe terrritoriale wateren verbiedt Rusland, omdat dat gevaar zou opleveren voor het milieu.

Afgelopen zondag loosde een Russisch marinekonvooi 900 ton vloeibaar radioactief afval zondere enige afscherming rechtstreeks in de Zee van Japan op zo'n 550 kilometer westelijk van het eiland Hokkaido. Volgens Moskou was de vloeistof drie kilometer diep onder de zeespiegel geloosd, maar videobeelden op de Japanse televisie toonden gisteren dat het atoomafval met een slang op het water werd gespoten, waarbij de Russische bemanning gewone overalls droeg en verder geen enkele bescherming had.

Volgens Rusland ging het om laag radioactief afval dat viel binnen de grenzen die het Internationale Atoom en Energie Agentschap (IAEA) toelaatbaar acht. Bovendien had het de lozing netjes van tevoren gemeld bij het IAEA, maar niet bij de landen in de buurt, evenmin als het IAEA dat vervolgens had gedaan. Japan heeft intussen schepen voor onderzoek naar de bewuste plek gestuurd om de radioactiviteit te meten.

In Tokio gelooft men dat president Boris Jeltsin persoonlijk heeft ingegrepen, nadat krachtige protesten kwamen uit Tokio, Seoul en Washington. De Japanse ambassadeur in Moskou is gisteren van het Russische besluit op de hoogte gesteld, aldus vandaag een woordvoerder van het ministerie van buitenlandse zaken. Rusland heeft voorgesteld om volgende week in Moskou Japanse en Russische deskundigen bijeen te brengen om de kwestie nader te bespreken. Japan wil dat beide landen samen een veilig opslagsysteem opzetten en samen onderzoek doen naar de gevolgen voor het zeemilieu van lozingen van atoomafval. De internationale milieuorganisatie Greenpeace kwam dit weekeinde de lozing op het spoor en waarschuwde Tokio.

    • Paul Friese