Ver van aanhang is Besiktas op zijn best

AMSTERDAM, 20 OKT. In het lawaai van het Inüon-stadion van Istanbul zou Besiktas zich het beste moeten thuisvoelen. Maar, heeft trainer Gordon Milne de afgelopen zes jaar ervaren, in uitwedstrijden - zoals vanavond - plegen de voetballers van de Turkse club beter te spelen. In de onmiddellijke nabijheid van de uitzinnige aanhang lopen de spelers zichzelf voorbij, dan denken ze alleen maar aan aanvallen, aan winnen. Dan is van speldiscipline geen sprake meer.

Turken vormen een gepassioneerd voetbalvolk. Geen Turk die niet voetbalt, geen Turk die de bal niet aan een draadje voert. Techniek geniet de voorkeur, emotie is de drijfveer. Wat buitenlandse trainers als de Engelsman Milne, de Tsjech Jozef Venglos en de Deen Sepp Piontek die bondstrainer is, ook hebben gesleuteld aan taktisch vermogen, ze stuitten steeds weer op de Turkse wankelmoedige mentaliteit. Ze moeten voetballen naar hun karakter, dan zijn ze op hun sterkst, weet Milne.

Ajax-trainer Louis van Gaal trok deze week de vergelijking tussen Besiktas en Hajduk Split, de vorige tegenstander van Ajax. “Ze zijn gevaarlijk. Maar de kleinste tegenslag haalt de discipline weg. Split was in in Amsterdam tot 3-0 gevaarlijk. Toen stortten ze in en konden we gemakkelijk uitlopen naar 6-0. Besiktas is misschien technisch minder dan Hajduk, maar even onberekenaar.”

Besiktas mag dan volgens Milne zijn beste wedstrijden buitenshuis hebben gespeeld (tegen Internazionale, Dinamo Zagreb, Malmö, Göteborg, Borussia Dortmund en PSV), de club werd de afgelopen jaren in Europa-cuptoernooien wel steeds in de eerste ronde uitgeschakeld. Hoewel de Turken nooit met grote nederlagen werden geconfronteerd. Alleen in deze jaargang doorbraken de Turken de slechte reeks. In de eerste ronde van het toernooi der bekerwinnaars verloor Besiktas eerst uit met 2-1 van het Slowaakse Kosice om thuis - zowaar - de zaken met een 2-0 overwinning recht te zetten.

Vorig jaar moest Besiktas in de Turkse competitie op de slotdag het kampioenschap laten aan Galatasaray, dat door een 8-0 overwinning op Ankaragüuc eerste werd door een beter doelsaldo. Anders zou Besiktas voor de vierde maal in successie kampioen zijn geworden. In 1992 veroverde Besiktas Jimnastik Kulüub de titel zonder een nederlaag. Dat had een Turkse club nog nooit gepresteerd.

Nog nooit was een buitenlandse trainer zo lang in dienst van een Turkse club als Gordon Milne. Hij trad medio 1987 in dienst bij Besiktas. Milne versterkte zijn selectie wel met buitenlanders. De Serviër Mrkela (ex-Twente, waarvoor Ajax deze zomer belangstelling toonde) is alweer verdwenen. Doelman Bako is terug naar Polen. De Argentijn Nartollo, de Peruaan Manessero en de Zuidafrikaan Madida hebben nog weinig kunnen betekenen voor Besiktas. Ze zullen daarom niet tegen Ajax aantreden.

Besiktas is vanavond volledig Turks, met Gökhan als opvallendste man in de sterke defensie, de technisch begaafde Riza en Mehmet op het middenveld en de ster Ucar Feyyaz, sinds jaar en dag de topscorer van Besiktas: 104 doelpunten in vijf seizoenen.

Gordon Milne (58) kent Ajax uit zijn tijd als voetballer van Liverpool. Het was de periode waarin Ajax langzaam naam maakte. In de eerste ronde van Europa Cup van 1966/"67 versloeg Ajax Besiktas tweemaal (thuis 2-0, uit 2-1). Vervolgens won Ajax op de legendarische avond van 7 december thuis in de mist met 5-1 van Liverpool. Milne kon door een blessure niet meespelen.

Twee weken later probeerde hij met Liverpool het tij alsnog te keren. Cruijff zette Ajax tweemaal op voorsprong, maar het duel eindigde in 2-2. (Ajax werd in de volgende ronde uitgeschakeld door Dukla Praag). Het weerzien van Milne, die veertien maal in het Engelse elftal speelde, met Ajax dreigt niet prettiger te worden dan de herinnering.