Hirsch Ballin akkoord met onderzoek OM

DEN HAAG, 20 OKT. Er komt een onderzoek naar het functioneren van het Openbaar Ministerie. Minister Hirsch Ballin (justitie) is hiermee vanmorgen akkoord gegaan. De minister heeft bij de behandeling van de begroting van Justitie tevens het verzoek van de CDA-fractie overgenomen om verkoop van softdrugs aan buitenlanders te verbieden.

Een meerderheid van de Tweede Kamer van PvdA, VVD en D66 had gisteren gevraagd om een onderzoek naar het Openbaar Ministerie (OM) naar aanleiding van onder meer geruchtmakende heenzendingen van veroordeelden en vormfouten bij dagvaardingen.

Vanmorgen zei Hirsch Ballin over het OM dat “het beeld van een totaal vastgeroeste organisatie niet op waarheid berust”. Toch zou een commissie van ongeveer vijf externe en interne deskundigen kunnen onderzoeken wie precies de schuld heeft (behalve OM ook politiek, advocaten en rechters) van allerlei incidenten en in hoeverre wijzigingen van de organisatie van het OM nodig zijn. Wellicht moet die organisatie verder worden gecentraliseerd en moeten de parketten worden vergroot voor grote onderzoeken naar georganiseerde of milieucriminaliteit. Ook moeten de onderzoekers kijken of de bevoegdheden van de hoofdofficier van justitie groter moeten worden.

Nog niet duidelijk is in hoeverre de relatie tussen het OM en de minister onder de loep zal worden genomen. Daarom had de PvdA gevraagd. De minister heeft zichzelf steeds als staatsrechtelijk verantwoordelijk beschouwd voor het OM. Mede daardoor werd het apparaat geconfronteerd met afwisselende politieke eisen. In een brief zal de minister volgende maand de opdracht voor het onderzoek nader uiteenzetten.

Het CDA trok gisteren op het laatste moment zijn steun in voor het voorstel van de PvdA om de werkwijze van het OM te onderzoeken. Hoewel woordvoerder G. Koffeman eerder zijn steun had gegeven, oordeelde een meerderheid van de CDA-fractie gistermiddag dat de Kamer niet voor elk probleem een commissie moet benoemen. Bovendien vreesde de fractie eenzelfde politiek effect als bij de discussie over het cellentekort, dit voorjaar. Toen kwam CDA-woordvoerder Soutendijk in aanvaring met de minister van justitie. Daardoor leek het alsof fractievoorzitter Brinkman uit was op het hoofd van de bewindsman.

De minister ondersteunde het voorstel van het CDA om de verkoop van softdrugs aan buitenlanders te verbieden. Er zijn volgens hem te veel koffieshops gekomen die zich louter richten op verkoop van softdrugs aan buitenlanders. Daardoor is de oorspronkelijke bedoeling van de shops, “het verstrekken van softdrugs in een sociaal controleerbare en maatschappelijk verteerbare context” aldus de minister, ondergesneeuwd.

Pag.3: Aanscherping wetgeving

Het is onzeker of het verbod door een meerderheid in de Tweede Kamer zal worden gesteund. PvdA, VVD en D66 zeiden gisteren het CDA-voorstel niet uitvoerbaar te vinden en bovendien discrimineren tussen Nederlanders en buitenlanders. Door tussenhandel zouden soft drugs alsnog bij buitenlanders terechtkomen en de handel zich van shop naar straat verplaatsen.

Hirsch Ballin zei verder nog dat de aanscherping van de asielwetgeving in Duitsland op de voet wordt gevolgd. Dat kan leiden tot een nadere aanscherping van de Nederlandse wetgeving, vooral voor asielzoekers uit zogeheten veilige landen. Er is in het kabinet echter onenigheid over de vraag hoe ver die aanscherping moet gaan.

Gisteren leverden PvdA, D66 en VVD kritiek op het naar hun oordeel te zwaar leunen op wetswijzigingen en strafrechtelijke maatregelen bij de bestrijding van criminaliteit. Hirsch Ballin legde die kritiek naast zich neer. Hij wees op bestuurlijke maatregelen die de werkwijze van het justiteel aparaat moeten verbeteren en zijn pleidooien voor een versterking van het normbesef in onderwijs en maatschappelijke organisaties.

Hirsch Ballin noemde het een “misverstand” dat de politie extra op snelheidovertredingen moet gaan letten om met de boetes de cellenbouw te kunnen financieren. Wel is er zijns inziens enige relatie tussen de intensievere controles en de financiële beperkingen in de begroting van Justitie.