Blokkade Haïti, advies Den Haag om te vertrekken

PAG.5 LIEVER HONGER DAN BURGEROORLOG; PAG.11 HOOFDARTIKEL

PORT-AU-PRINCE, 19 OKT. Het economische embargo van de Verenigde Naties tegen de militaire regering van Haïti is vanmorgen om 05.01 uur Nederlandse tijd opnieuw van kracht geworden. Het Haïtiaanse leger heeft ook gisteren er geen blijk van gegeven alsnog te willen meewerken aan het herstel van de democratie in het land.

Het ministerie van buitenlandse zaken in Den Haag heeft de Nederlanders in Haïti vandaag geadviseerd dat land te verlaten als er geen dringende redenen zijn er te blijven. Er zijn nu in Haïti ongeveer tachtig Nederlanders, onder wie circa tien missionarissen. Evacuatie is niet overwogen, zei de woordvoerder, want het is nog mogelijk het eiland gewoon te verlaten.

Nederland heeft “de principiële bereidheid” om aan het toezicht op het embargo van de Verenigde Naties deel te nemen, zo maakte een woordvoerder van het ministerie van buitenlandse zaken in Den Haag vanmorgen bekend.

Het zou daarbij kunnen gaan om de inzet van een fregat dat als thuishaven Curaçao heeft en van een PC-3 Orion verkenningsvliegtuig. Een definitief besluit nemen de ministers van buitenlandse zaken en defensie pas als duidelijk is wat de procedures bij het toezicht op het embargo zullen zijn, zo werd in Den Haag gezegd.

De in Willemstad op Curaçao gestationeerde eenheden zouden volgens de Nederlandse marine binnen een paar uur in de wateren bij Haïti kunnen zijn.

Ook andere landen hebben inmiddels besloten schepen te zenden naar wat effectief een blokkade van Haïti zal zijn. Nu liggen zes Amerikaanse schepen voor de kust van Haïti. Gisteren kwam het bevel uit Washington om de vaartuigen binnen gezichtsafstand van de kust te brengen, op zo'n drie zeemijlen. Drie Canadese schepen, twee onderzeebootjagers en een bevoorradingsschip, zijn op weg naar Haïti. Frankrijk heeft een fregat gezonden, de Argentijnse marine twee korvetten. De Argentijnen hebben ook twintig man extra veiligheidspersoneel naar hun ambassade in Port-au-Prince gedirigeerd.

Pag.5: Aristide kondigt drie dagen van rouw af

De maatregel heeft vermoedelijk te maken met de extra kwetsbaarheid van Argentinië in de Haïtiaanse crisis.De speciale afgezant van de Verenigde Naties in Haïti is de voormalige Argentijnse minister van buitenlandse zaken Dante Caputo. Deze ontvangt voortdurend bedreigingen uit kringen die gekant zijn tegen de terugkeer van de verdreven Haïtiaanse president Jean-Bertrand Aristide. Een woordvoerder van een coalitie van anti-Aristidegroeperingen noemde Caputo gisteren openlijk “een rat”.

De VS hebben bovenop het VN-embargo tegen Haïti gisteren nog extra maatregelen getroffen die zijn bedoeld om de militaire regering van het land tot een koerswijziging te dwingen. Een woordvoerder van de Amerikaanse ambassade kondigde aan dat naast het bevriezen van de Amerikaanse banktegoeden van verschillende rijke Haïtianen, onder wie de militaire leiders, ook verblijfsvergunningen zullen worden ingetrokken en visa worden geweigerd. De doelgroep van deze maatregelen is de financiële elite van het land die ervan wordt verdacht het militaire bewind actief te steunen. De ambassadewoordvoerder stipuleerde dat het zogenoemde Akkoord van Governor's Island over de terugkeer van de democratie “nog steeds de enige weg is” voor een oplossing van de Haïtiaanse crisis.

Op een bijeenkomst van Franstalige landen in Mauritius is gisteren steun uitgesproken voor het herstel van het VN-embargo tegen Haïti. Namens de regering van Aristide nam de minister van buitenlandse zaken deel aan het overleg. België heeft, in navolging van Canada, zijn burgers opgeroepen Haïti zo spoedig mogelijk te verlaten met het oog op een mogelijke verdere escalatie van het geweld. De Belgische maatregel heeft verbazing gewekt bij de overige vertegenwoordigingen van EG-landen in Haïti. De Franse ambassade in Port-au-Prince is verantwoordelijk voor een eventuele evacuatie van EG-burgers uit het land.

In Port-au-Prince was het gisteren uitzonderlijk kalm voor een doordeweekse dag. Veel winkels waren gesloten en het verkeer was een fractie van wat het normaliter is. President Aristide heeft dit weekeinde met ingang van gisteren drie dagen van nationale rouw afgekondigd in verband met de moord vorige week donderdag op minister van justitie Guy Malary, die woensdag zal worden begraven. Op verschillende punten in de stad waren militaire patrouilles te zien. Er werden geen belangrijke incidenten gemeld. Vele duizenden inwoners hebben de hoofdstad verlaten uit angst voor de terreur van de zogenoemde attachés en voor een mogelijke militaire interventie van buiten af.

Het kabinet van premier Robert Malval kwam gisteren bijeen voor crisisberaad. Over de uitkomst hiervan zijn geen mededelingen gedaan. Malval ontving aan het einde van de middag de ambassadeurs van de in Port-au-Prince vertegenwoordigde Latijns-Amerikaanse landen.