Ajax heeft nieuwe impulsen nodig

ENSCHEDE, 18 OKT. De farmaceut die een peppilletje in zijn apotheek heeft dat niet op de verboden lijst staat, moet zich maar zo snel mogelijk melden in De Meer. Ajax heeft last van najaarsmoeheid en dat kan grote gevolgen hebben in deze fase van het seizoen. De week waarin Besiktas én Feyenoord nog als tegenstanders van de Amsterdammers op het programma staan, begon gisteren met een slappe vertoning tegen FC Twente. Dat had de eerste competitienederlaag van dit seizoen tot gevolg (2-1). In de euforie van de eerste maanden toen wat zwakke ploegen met veel machtsvertoon opzij werden gezet, kon Ajax de titel al niet meer ontgaan. Nu rijst zo langzamerhand de vraag wat eigenlijk de werkelijk kracht is van de alom geprezen ploeg.

Historisch gezien blijkt FC Twente in eigen stadion elk jaar weer een lastige hindernis voor Ajax. Net als MVV, FC Utrecht en Sparta op eigen bodem Angstgegners zijn. Onbegrijpelijk derhalve dat Ajax in het Diekman-stadion niet op zijn hoede was voor een hoop onheil. Met name in de eerste helft sloften de vedetten plichtmatig over de grasmat. Geen agressie, geen snelle balcirculatie, geen initiatief van de aanvallers, geen kansen. Het paste precies in het scenario dat Twente-trainer Rob Baan vooraf voor deze wedstrijd had bedacht. Ajax mocht in de eerste helft niet zijn eigen tempo ontwikkelen. Daarna wilde hij met meer agressie iets afdwingen. Ook dat lukte.

Naderhand moest de oefenmeester toegeven dat Ajax op een gunstig moment naar Enschede was gekomen. Precies geklemd tussen een paar hoogtepunten. Enkele dagen na de beladen interland tegen Engeland, waar de hofleverancier toch zijn naweeën van kreeg. En aan de vooravond van de Europa-Cupwedstrijd tegen Besiktas. Baan: “We hebben aan den lijve ondervonden wat voor een invloed Europa-Cupwedstrijden hebben op de concentratie van de spelersgroep. De duels die wij moesten spelen tegen Bayern heeft heel onze seizoenstart ontregeld. Iedereen in en buiten de club was alleen maar met de Europa Cup bezig.” Maar Twente heeft niet zulke internationaal gelouterde spelers als Ajax en Besiktas is Bayern München niet. Feit was echter wel dat een aantal Ajacieden op halve kracht voetbalde. Ajax speelde niet met elf man, omschreef Van Gaal die situatie. De "afwezigen' waren internationals (Marc Overmars, Ronald de Boer, Jari Litmanen), maar ook spelers als Sonny Silooy en John van den Brom. Finidi George daarentegen nam Ajax af en toe in z'n eentje op sleeptouw. Het korte verblijf in Nigeria, na de interland tegen Algerije, had hem zichtbaar goed gedaan. Vrijdag arriveerde hij pas in Amsterdam, zaterdag trainde hij weer voor het eerst mee.

Zeker zo opmerkelijk was echter het machteloze optreden van Marc Overmars. Woensdag gaf hij de Engelse international Tony Dorigo nog regelmatig het nakijken. Gisteren, terug op de vertrouwde linkerflank, stond hij geheel in de schaduw van Clemens Zwijnenberg. De rechtsback kreeg weliswaar regelmatig assistentie van halfspeler Jan Gaasbeek, die om deze reden Boudewijn Pahlplatz verving, maar dat verklaarde niet de zwakte van Overmars. De ontdekking van het vorige seizoen werd terecht in de tweede helft naar de kant gehaald voor Rob Alflen. Het lijkt erop dat de verdedigers in de eredivisie steeds vaker een remedie vinden tegen de snelheidsduivel. Dat lukte bijvoorbeeld Arthur Numan eerder dit seizoen en nu dus Zwijnenberg. Overmars, die momenteel bij de marine zijn dienstplicht vervult, heeft niet de inventiviteit om zijn tegenstanders steeds weer met een andere actie te verrassen. Zijn spel is gebaseerd op snelheid en kracht. Bal er langs en zelf er langs, zonder ook maar één subtiele voetbeweging. Van Gaal houdt Overmars voorlopig nog de hand boven het hoofd. Straks zal de international ongetwijfeld de hete adem van Peter van Vossen in zijn nek gaan voelen. “Vorig seizoen heeft hij 34 wedstrijden goed gepresteerd. Ik ga die jongen nu niet afvallen. Hij is ook maar een mens en geen computer die met een druk op de knop precies doet wat je zegt.”

Het uitgebluste Ajax heeft nodig behoefte aan nieuwe impulsen. De terugkeer van de geblesseerden Dan Petersen, Edgar Davids en Peter van Vossen lijkt onontbeerlijk om de ploeg door moeilijke tijden heen te slepen. Zij kunnen de soms overbelaste toppers in het elftal scherp houden. Tegen Feyenoord zal het drietal nog niet fit zijn. Daarbij komt dat Frank Rijkaard door een schorsing ook niet kan spelen in het al uitverkochte Olympisch Stadion. De zo ervaren voormalige ster van AC Milan kreeg een gele kaart toen hij uit boosheid tegen arbiter Van der Ende opliep, op een moment dat hij wegens een overtreding al geverbaliseerd had moeten worden. De nood is voor Louis van Gaal nu zelfs zo hoog dat hij overweegt bondscoach Dick Advocaat een gunst te vragen met betrekking tot Clarence Seedorf, die dinsdagavond met het UEFA-jeugdteam tegen Noorwegen moet spelen. “Ik heb weinig recht van spreken, maar misschien valt erover te praten dat ik hem bij de groep houd voor de wedstrijd tegen Besiktas. Je kunt je afvragen waar op dit moment de prioriteit moet liggen voor het Nederlandse voetbal”, aldus de technisch directeur van Ajax die er kennelijk op speculeert dat Advocaat iets terug wil doen.

Stapelen de zorgen voor Van Gaal zich op, zijn collega Rob Baan kon gistermiddag weer even opgelucht adem halen. Want in de bestuurskamer was al enig gemor hoorbaar. FC Twente speelde dit seizoen nog geen enkele fatsoenlijke thuiswedstrijd. Het verloor bovendien in het Diekman-stadion van FC Groningen en NAC. De komst van Michel Boerebach bezorgde Baan eerder hoofdbrekens dan profijt. Aanvankelijk moest de van Burgos afkomstige Amsterdammer als stopper optreden in de defensie, omdat André Paus kwakkelde met een blessure. Baan zag hem echter liever op het middenveld als spelmaker opereren in plaats van de beperkte Jan van Halst en dat zorgde voor wat onrust. Uiteindelijk bleek Boerebach gisteren goed te functioneren op die plek. Baan verwacht dat het tij nu is gekeerd in Enschede. “Ik heb vandaag met twee spitsen gespeeld omdat Gaasbeek meer verdedigende kwaliteiten heeft dan Pahlplatz. Maar normaliter zal mijn aanvalslijn dit seizoen bestaan uit Vurens, Polley en Pahlplatz”, belooft de oefenmeester die in feite een nieuwe voorhoede moest opbouwen nadat Youri Mulder en Ronald de Boer bij Twente vertrokken.