Britse minister erkent blunder bij verboden wapenexport naar Irak

LONDEN, 13 OKT. De Britse minister Waldegrave heeft gisteren toegegeven dat hij in 1989 heeft geblunderd door de export van machinewerktuigen naar Irak goed te keuren, die Bagdad gebruikte om wapens te maken.

William Waldegrave, destijds staatssecretaris voor buitenlandse zaken, nu minister van wetenschappen en van "openheid in de regering', erkende dit tijdens het onderzoek van opperrechter Lord Scott naar het Britse Iraq-gate. Hij was de eerste bewindsman in dit onderzoek, die toegaf fout te hebben gehandeld.

Waldegrave gaf destijds toestemming voor de export van draaibanken van de firma Matrix Churchill naar Irak. Hij verklaarde gisteren - op grond van rapporten van de Britse geheime dienst - te hebben gedacht dat Irak bezig was met de wederopbouw van zijn economie na de acht jaar durende oorlog met Iran. Het exportmateriaal zou in zijn ogen voor civiele doeleinden worden gebruikt. “Dat is achteraf duidelijk een verkeerde beoordeling gebleken”, aldus Waldegrave.

Hij verweet regeringsfunctionarissen niet de juiste informatie van de geheime dienst aan ministers te hebben gegeven. Daaruit bleek later dat Irak het materiaal onder meer gebruikte om raketten te maken. Waldegrave bevestigde dat sommige delen van de regering informatie hadden over de werkelijke bestemming van de goederen, maar daarbij zaten volgens hem niet de departementen die moesten beslissen over de exportvergunning. Het Foreign office stond onder druk van de departementen van defensie en handel om de export te fiatteren.

Het onderzoek van Lord Scott moet aantonen of de regering de eigen en internationale regels voor wapenexport bewust heeft overtreden. Premier Major heeft het onderzoek vorig jaar gelast nadat drie directeuren van Matrix Churchill waren vrijgesproken van illegale wapenexport.

Tijdens dat proces was de vraag gerezen of de regering van oud-premier Thatcher een oogje had toegeknepen en of zij liever onschuldige mensen de gevangenis wilde laten indraaien dan de eigen dubbelhartigheid bloot te geven. In het onderzoek dook onlangs een intern memo van een hoge defensieambtenaar op, waarin stond dat Thatcher - op de hoogte van de werkelijke bestemming van de goederen - meende dat de exportvergunningen niet moesten worden ingetrokken. In december zal Thatcher worden gehoord, in januari Major. (Reuter, AP)