AGNES DE MILLE 1909 - 1993; Bruisende choreografe

Amerika heeft met het overlijden van Agnes de Mille een prominente figuur uit de danswereld verloren. De Mille, een nicht van de befaamde filmproducent Cecil B. de Mille werd in 1909 in New York geboren. Op jeugdige leeftijd raakte zij bezeten van de dans, maar niemand, behalve haar moeder, zag iets in de talenten van de fanatieke, van iedere glamour ontblote Agnes. Ze ging studeren, maar bleef hardnekkig ballet lessen volgen, ontdekte de moderne dans en begon solovoorstellingen te maken, waarmee ze zonder veel succes ook door Europa trok. Berooid strandde ze in Londen waar ze een artistiek tehuis vond bij het gezelschap van Marie Rambert.

Daar creëerde ze rollen in legendarische balletten van Anthony Tudor, Dark Elegies (1937) en Judgement of Paris (1938). Na talloze teleurstellingen en mislukkingen kwam haar grote doorbraak als choreografe met haar ballet Rodeo, (1942) voor Ballet Russe de Monte Carlo, Fall River Legend (1948) voor American Ballet Theatre, en haar dans bijdragen voor musicals als Oklahoma, Carousel en Brigadoon. Naast haar opmerkelijk choreografisch talent, bleek zij een voortreffelijk schrijfster te zijn. Haar Dance to the Piper (1951) en And Promenade Home (1958) zijn niet alleen facsinerende autobiografieën maar vormen een waardevolle bijdrage aan de Amerikaanse dansgeschiedenis. Dit werd nog eens bevestigd door haar indrukwekkende en van groot inzicht getuigende, in 1991 verschenen biografie over haar vriendin en muze Martha Graham.

Ziekte, die De Mille al jarenlang aan een rolstoel kluisterde, kon haar bruisende levenslust niet remmen. Haar choreografieën en boeken behoren tot de monumenten van de Amerikaanse dans.

    • Ine Rietstap