Suriname: hervatting hulp nodig

PARAMARIBO, 5 OKT. Nederland zal snel de totale hulp aan Suriname moeten hervatten. Dat werd minister Ter Beek (defensie) gistermiddag meteen na aankomst in Paramaribo te verstaan gegeven door zowel zijn collega minister Siegfried Gilds als door president Venetiaan.

Het heeft volgens de Surinaamse bewindslieden geen zin op deelterreinen als defensie en juridische samenwerking vooruitgang te boeken terwijl de rest van de hulprelatie van de twee landen stagneert en de politieke onrust door de economische malaise en het uitblijven van hulp waar Suriname recht op heeft verslechtert. “Het kan gevaarlijk zijn dat je zo snel voorop loopt op deelterreinen en al de hoek om bent terwijl de grote stoet nog moet volgen”, zei Venetiaan.

's Ochtends had een grote stoet van enkele duizenden demonstranten voor het gebouw van de Nationale Assemblee geprotesteerd tegen de geringe daadkracht van de regering. “Wie armoe zaait zal revolutie oogsten”, zo waarschuwden aanhangers van NDP-leider Desi Bouterse, die het vreedzame protest had georganiseerd. Luid zwaaiden huismoeders met borden waarop stond "Ik kan niet eten' maar op een groter spandoek stond ook "Suriname is trots op haar president'.

Het protest verliep ordelijk, de scholen werden op de eerste dag na de vakantie druk bezocht en de winkels waren gewoon open. Voor woensdag hebben een aantal verschillende groeperingen demonstraties aangekondigd zoals de werkgevers, werknemers, vakbonden, de partij van Bouterse en de nieuwe politieke partij DA '91. Alleen de partij van Bouterse eist nieuwe verkiezingen, de andere protestacties moeten leiden tot de instelling van een zakenkabinet. De andere partijen voelen zich oncomfortabel dat hun acties samenvallen met die van Bouterse, die gezworen heeft tot Kerstmis de straat op te gaan als de regering-Venetiaan blijft zitten. Vóór de Nationale Assemblee riep Bouterse, die de kalme menigte toesprak vanuit een geluidswagen, president Venetiaan op om zijn taak neer te leggen. Bouterse: “Het volk heeft jou een mandaat gegeven en het volk wil dat nu terug.” De oproep werd door de demonstranten beantwoord met: “Vene go home, Vene go home”.

Maar in een gesprek met minister Ter Beek maakte president Venetiaan stellig niet de indruk op dat verzoek in te gaan. Evenals vrijdag in de assemblee betoogde Venetiaan dat de offers die het volk moet brengen zwaarder uitvallen dan was voorzien. De economische malaise schrijft Venetiaan toe aan wanbeleid uit het verleden en aan de Nederlandse beslissing eenzijdig abrupt hulp aan de betalingsbalans te staken. Venetiaan en Gilds bepleiten bij Ter Beek dat Nederland geld stort in een Industriefonds, voor de vergroting van de produktie en in een Sociaal Fonds als vangnet voor de zwakken in de samenleving.

Tijdens zijn gesprek met minister Gilds heeft minister Ter Beek negen miljoen gulden toegezegd uit de verdragsmiddelen (Suriname heeft nog recht op 1,3 miljard gulden van Nederland) om een afvloeiingsregeling te bekostigen voor overtollig geworden militairen. Ook zal Nederland overtollig materieel aan Suriname schenken.

Donderdag zullen de twee ministers een protocol tekenen over faciliteiten voor oefening van verschillende krijgsmachtonderdelen uit Nederland en Suriname in beide landen en op de Antillen.