"Anderen hebben voorkeur'; Lubbers: geen behoefte aan functie Delors

DEN HAAG, 2 OKT. Premier Lubbers is geen kandidaat voor de opvolging van voorzitter Delors van de Europese Commissie. “Er zijn andere goede kandidaten die ik nadrukkelijk de voorkeur geef,” zei Lubbers gisteravond na afloop van de wekelijkse ministerraad. Bij de kandidaten die Lubbers op het oog heeft zitten geen Nederlanders.

De premier motiveerde zijn besluit met verwijzing naar toenemende geruchten in de Nederlandse pers over zijn vermeende Europese ambities. Zo was in de Telegraaf van gisterochtend de verrassende aanschaf van 17 Franse Cougar helikopters nog in verband gebracht met Lubbers' behoefte aan Franse steun “voor het door hem geambieerde voorzitterschap van de Europese Commissie”. Ook deden in Den Haag telkens weer geruchten de ronde als zou Lubbers minder krachtig lobbyen voor vestiging van een Europese instelling in Nederland, omdat hij zelf die Europese ambitie had.

De premier verwees gisteren in zijn persconferentie naar de tussentijdse Europese raad die op 29 oktober, vermoedelijk in Brussel, wordt gehouden. In de aanloop naar die top wil Nederland een slotoffensief openen om de toekomstige Europese Centrale Bank in Amsterdam gevestigd te krijgen. Ook Duitsland wil de bank graag binnenhalen.

VVD-leider Bolkestein had onlangs in de Tweede Kamer gezegd dat, omdat Lubbers zou dingen naar het voorzitterschap van de Europese Commisssie, de kans dat de Europese Centrale Bank naar Nederland komt afneemt. Nederland moet niet op twee paarden wedden, aldus Bolkestein.

Over de opvolging van Delors wordt formeel tijdens de Europese raad van juni 1994 beslist. “Ik ben geen kandidaat,” zei Lubbers gisteravond. “Integendeel, ik pleit voor een ander.” Wie die ander was wilde hij niet zeggen. Lubbers kent twee bereidwillige kandidaten, van wie er één op zijn eigen voorkeurlijstje voorkomt.

Toch wilde Lubbers de deur niet helemaal sluiten. Hij zei “in beginsel over de benodigde capaciteiten” te beschikken om Delors op te volgen, maar zijn kandidatuur komt alleen ter sprake als er geen andere geschikte kandidaten te vinden zijn. De kans dat het zover zal komen acht de premier echter zeer klein.

Vooruitlopend op de komende Europese raad zal Nederland de andere EG-lidstaten nog eens nadrukkelijk wijzen op de voordelen van Amsterdam als vestigingsplaats voor de Europese Centrale Bank. Lubbers: “Het is beter dat zo'n gezichtsbepalende instelling in het grootste van de kleine landen komt, dan in het grootste van de grote landen. Bovendien is de gulden zeer stevig, en straalt het Nederlandse monetaire beleid vertrouwen uit.”

In Duitsland worden als mogelijke vestigingsplaatsten voor een Europese centrale bank Frankfurt en, vooral, Bonn genoemd. Omdat de D-mark de belangrijkste Europese munt is en het anker van het Europese Monetaire Stelsel zou de Europese centrale bank volgens de regering-Kohl in Duitsland moeten worden gevestigd.