Nieuw coalitie-kabinet wil samenleving Japan fors gaan hervormen

TOKIO, 30 JULI. Het regeerakkoord, dat acht politieke partijen in Japan gisteren hebben gesloten voor de nieuwe Japanse regering onder aanvoering van (kandidaat)-premier Morihiro Hosakawa, stelt hervormingen van de Japanse maatschappij centraal, voorop de politieke hervorming. Op tal van punten breekt het akkoord (althans op papier) met het 38-jarige bewind van de Liberaal-Democratische Partij.

Er komt nog voor het einde van dit kalenderjaar een nieuw kiesstelsel. Politieke donaties door ondernemingen worden verboden. Op corruptie komen zware straffen te staan.

De nieuwe regering wenst dat Japan voortaan “uit eerbied voor de idealen en de geest van de Grondwet” een “sleutelrol” speelt in de wereld bij het veiligstellen van vrede en de ontwapening “door het bestaande buitenlandse en het defensiebeleid (van de LDP-regeringen) in de kern voort te zetten”.

Berouw zal de wereld worden getoond over de Japanse rol in de Tweede wereldoorlog.

Het Veiligheidsverdrag met de Verenigde Staten zal worden gehandhaafd. Met Zuid-Korea zal de nieuwe Japanse regering samenwerken bij het vreedzaam streven naar herening met Noord-Korea. Japan zal blijven meedoen aan VN-vredesmissies zoals in Cambodja en Mozambique.

De economische politiek zal zijn gebaseerd op “marktgerichte krachten”. Internationale economische wrijvingen worden uit de weg geruimd. De rijstmarkt blijft evenwel gesloten om een adequate voedselvoorziening veilig te stellen.

Een poging zal worden ondernomen om een “vitale, op welzijn gerichte en culturele samenleving te scheppen”. Daartoe zal een groot aantal belangrijke taken “oprecht ter discussie” worden gesteld, zoals hervorming van het onderwijs, waarbij voortaan de nadruk komt te liggen op “persoonlijkheid en onafhankelijkheid”.

De bureaucratie zal worden hervormd. Het aantal regels zal worden verminderd (er bestaan nu zo'n tienduizend geschreven verordeningen en ontelbare ongeschreven regels, red.). Ook de financiële wereld en het belastingstelsel worden hervormd. De aanhoudende economische recessie moet overwonnen worden, heet het. Over nieuwe stimuleringsmaatregelen (belastingverlaging, red.) wordt nader beslist. Centrale overheidsfuncties zullen worden gedecentraliseerd.

Voor ouden van dagen komen er nieuwe medische, sociale en pensioenvoorzieningen om het vraagstuk van de snelle "vergrijzing' van de bevolking het hoofd te bieden.

Het probleem van de lange reistijden, de benarde huisvesting en de lange werktijden zal worden aangepakt.

Kernenergie wordt voortgezet, waarbij de veiligheid van kerncentrales meer aandacht krijgt en verder wordt doorgegaan met het ontwikkelen van nieuwe energiebronnen. De bescherming van het natuurlijke milieu wordt wereldwijd aangepakt.

In het nieuwe kiesstelsel dat eind dit jaar zijn beslag moet krijgen wordt het aantal zetels in het Lagerhuis verminderd van 511 tot 500. De helft wordt verkozen via evenredige vertegenwoordiging. De andere helft districtsgewijs, waarbij per kiesdistrict maar één zetel is te vergeven in plaats van de drie tot vijf nu, een systeem dat al jarenlang corruptie uitlokt.