Eddy van Vliet

Dichters van nu. Deel 3: Eddy van Vliet. Een keuze uit de poëzie van Eddy van Vliet, samengesteld en ingeleid door Benno Barnard. Uitg. Poëziecentrum Gent, 236 blz. Prijs ƒ 29,90.

Dat het ene been van Eddy van Vliet iets korter is dan het andere en dat hij daarom als jongetje een schoen met een aangepaste zool moest dragen: ik wist het niet. Dat zijn schoonmoeder als meisje een talentvol toneelspeelster bleek en dat Willem Elsschot de peetoom was van zijn schoonzus: het is goed om dat te weten. Zijn vrouw heet Goedele en neemt binnen het gezin ”alle moederlijke taken' op zich. Zijn dochter Catherine studeert rechten aan de Vrije Universiteit Brussel en zal inmiddels wel zo ongeveer afgestudeerd zijn. Deze en vele andere wetenswaardigheden zijn te vinden in het ”Portret zonder rimpels' van Benno Barnard, dat als inleiding bij een bloemlezing uit de poëzie van Eddy van Vliet is opgenomen.

Barnards essay is een curieus geval: briljant van stijl en breed van opzet, humoristisch en onderhoudend, eerlijk en vriendschappelijk, maar ook onthutsend biografisch. Van Vliet blijkt een ”warmbloedige, loyale, sentimentele man' te zijn, ”onbaatzuchtig' ook, ”zo hetero als een haan, ook al is ieder machismo hem vreemd'. We geloven het graag. En zijn poëzie? Die wordt hier teruggebracht tot een reeks commentaren bij kiekjes uit het familie-album, met Benno Barnard als beste uitlegger, omdat hij als boezemvriend nu eenmaal van veel aanleidingen op de hoogte is en omdat Van Vliet hem ook nog eens voorzag van vele vellen met commentaren ”waarin hij allerlei autobiografische verwijzingen voor me verklaart' - tot aan de aangepaste schoenzool aan toe.

Deze benadering roept meer vragen op dan zij beantwoordt. Waarom nam Van Vliet deze verwijzingen niet in zijn bundels op, als ze kennelijk zo belangrijk zijn? Hoe moeten wij Van Vliets werk lezen als zelfs zijn vriend en collega-dichter Barnard er niet meer dan dagboekaantekeningen van een weemoedige romanticus in wil zien? Kan Van Vliets toekomstige werk zich nog van dit autobiografische etiket bevrijden? Misschien is het maar het beste om Barnards portret als een geval van fictie te beschouwen. Wie Van Vliet nog onbevangen wil lezen, moet de 71 pagina's inleiding en de 29 bijbehorende kiekjes maar uit zijn exemplaar scheuren - om zo een mooie, brede bloemlezing over te houden: 150 gedichten, gekozen uit de tien bundels die Van Vliet sinds 1962 schreef. Met verantwoording en bibliografie.