Romario past in de Cruijffiaanse voetbalwijsheid

RODEN, 29 JULI. Hotel Langewold gistermiddag in Roden. In een zaaltje op de begane grond geeft Johan Cruijff zijn jaarlijkse gastcollege aan het Nederlandse sportjournaille. FC Barcelona is traditiegetrouw ter voorbereiding op het nieuwe seizoen neergestreken in het landelijke Drenthe. “Want voor een zware training heb je zachte velden nodig en geen hoge temperaturen”, meent el director tècnic die deze omgeving ook nog kent uit zijn Ajax-tijd. Het weer mag van hem zo blijven. Weinigen delen die mening. De voetballes van vandaag heeft als hoofdthema: de technische voetballer. Met als stelling: "De bal gaat altijd sneller rond dan de speler. Technische voetballers verdienen in een elftal de voorkeur boven lopers.'

Deze Cruijffiaanse voetballogica komt al snel naar voren als hij antwoord moet geven op de vraag waarom FC Barcelona de geniale lastpost Romario heeft aangetrokken. “Wij spelen bijna altijd op de helft van de tegenstander in een kleine ruimte. Dan heb je technisch begaafde voetballers nodig. Als je naar de kwaliteiten van Romario kijkt dan behoort hij tot de wereldtop.”

Nog nooit is een voetballer sneller geweest dan de bal, zegt de voetbalrector nog maar eens. Waaraan kan worden toegevoegd: zelfs Cruijff niet. Je moet dus zoeken naar spelers die het leer het werk laten doen. “Het feit dat landen als Noorwegen en Denemarken in opkomst zijn, heeft te maken met de voorkeur van de internationale coaches. Als je kiest voor lopers in je elftal en het ritme van de bal is laag dan word je kwetsbaar en kun je bijvoorbeeld door Noorwegen worden geklopt. Want zo'n land heeft altijd wel voldoende spelers met fysieke kwaliteiten.”

Een sneer naar bondscoach Dick Advocaat met zijn Van Gobbel? Cruijff constateert verder dat het internationale voetbal steeds meer technisch begaafde spelers gaat ontberen. Romario is in zijn optiek nog een van de weinigen met hoogwaardige kwaliteiten. Tien miljoen gulden was geen cent, of eigenlijk peseta, te veel voor de Braziliaan. “Real Madrid heeft meer betaald voor Petr Dubovski. Zelfs Ronald Koeman moest destijds een hogere transfersom (twaalf miljoen, red.) opleveren. En als ik zie dat Ajax voor Peter van Vossen ook tien miljoen neerlegt, dan ben ik met Romario goedkoop uit.” Waarmee hij laat doorschemeren geen al te hoge dunk te hebben van de Zeeuw. Inderdaad, een loper. Maar ten eerste heeft Ajax geen tien miljoen betaald voor Van Vossen (de transfersom lag rondom de zeven miljoen) en ten tweede zal de Nederlandse international zeker niet het salaris opstrijken dat Romario in de Catalaanse hoofdstad gaat verdienen: 2,5 miljoen gulden, exclusief premies en andere extraatjes.

Daarbij komt nog dat van Van Vossen meer loyaliteit ten opzichte van zijn ploeggenoten en werkgever mag worden verwacht dan van de eigengereide Romario. Cruijff denkt dat varkentje echter wel even te gaan wassen. “Uit de kranten weet ik dat zijn gedrag het enige negatieve aspect vormt. Maar dat ligt voor mij simpel. Ik heb vier buitenlanders voor drie plaatsen. Niemand in Barcelona zal kritiek op mij hebben als ik na alle successen van de laatste jaren kies voor Stoichkov, Laudrup en Koeman. Bij PSV was dat anders. Daar hadden ze Romario veel te hard nodig. In principe krijgt niemand bij mij een uitzonderingspositie. Hooguit kan een speler dat afdwingen als hij super speelt. Als Romario af en toe op en neer gaat naar Brazilië, moet hij dat weten. Als hij maar zorgt dat hij op tijd terug is voor de training. Gebeurt dat niet dan speelt hij niet.” Romario arriveerde trouwens tot ieders en ook zijn eigen verrassing twee dagen te vroeg Barcelona. Gisteren raakte hij licht geblesseerd aan zijn enkel, maar de verwachting is dat hij zaterdagavond tegen Feyenoord toch van de partij kan zijn. Cruijff streng: “Anders gaat hij maar het krachthonk in.”

De luxe van vier buitenlandse toppers in de selectie van de Spaanse kampioen neemt in de ogen van Cruijff nog lang niet de extreme vormen aan als bij AC Milan. “Bij die club zag je het afgelopen seizoen zes buitenlanders, terwijl er in de Italiaanse competitie slechts drie op het wedstrijdformulier mogen staan. Barcelona gaat de komende negen maanden zo'n zestig wedstrijden spelen. Dan is het wel prettig als je iemand achter de hand hebt voor de aflossing van de wacht. Romario? Als Stoichkov net als afgelopen seizoen in 25 wedstrijden slechts vijf goals maakt, dan zal hij nu sneller op de bank belanden.”

Romario dus ook in de rol van stok achter de deur, hetgeen tevens een paar jaar ongewild de functie is geweest van de inmiddels naar Bordeaux vertrokken Richard Witschge. Cruijff erkent dat de ex-Ajacied persoonlijk dan wel niet is geslaagd in Nou Camp maar toch als verdienste heeft gehad dat hij “het resterende buitenlandse trio naar ongekende hoogten heeft gestuwd.” Over Bergkamp, die met Barcelona niet eens heeft onderhandeld, praat hij sans rancune. Een heel aardige jongen, goed contact. “Dennis wil zelf iets neerzetten bij een club waar Nederlanders nog geen furore hebben gemaakt. Dat is gedurfd, maar of het verstandig is zal achteraf moeten blijken. Met hem hadden we een investering voor de toekomst gepleegd. Maar ik vond vijftien miljoen gulden een hoop geld. Ik heb nu voor tien miljoen direct rendement.”

Het laatste onderdeel van het college is ingeruimd voor het Nederlands elftal, dat hij mogelijk op het komende WK gaat coachen. Hij heeft hierover geen afspraken gemaakt met clubpresident Nunez, toen hij zijn contract verlengde. “Want ik ga geen oplossing zoeken als er nog geen probleem is.” Waarmee hij wil aangeven dat Oranje zich eerst maar eens moet kwalificeren voor het toernooi in de Verenigde Staten. “En dat wordt zeker geen abc-tje. Elke wedstrijd zal nu gewonnen moeten worden.” En als het wonder toch nog geschiedt komt hij met zijn volgende voorbehoud. “Als ik ga wil ik wereldkampioen worden. Ik doe het alleen als ik een kans maak om te winnen.” De boeken gaan dicht. Tot de volgende les.