IBM schrapt 60.000 banen extra na nieuw verlies

NEW YORK, 28 JULI. Het Amerikaanse computerconcern IBM zal voor het einde van 1994 zestigduizend arbeidsplaatsen extra schrappen. Dit jaar moesten al 25.000 banen verdwijnen. Het bedrijf maakte gisteren een verlies over het tweede kwartaal bekend van acht miljard dollar. Hierin zijn de kosten van het personeelsvertrek al verwerkt.

IBM, dat zijn omzet met 4,3 procent zag dalen in vergelijking met dezelfde periode vorig jaar, boekte het afgelopen kwartaal een verlies van 40 miljoen dollar. Dat was beter dan analisten hadden verwacht.

De reorganisatiekosten bedragen 8,9 miljard dollar. Hiermee moeten het ontslag van het personeel en de beperking van de capaciteit worden betaald. IBM verwacht dat na voltooiing van de operatie 4 miljard dollar per jaar wordt bespaard. Topman Louis V. Gerstner, die als nieuwe leider voor het eerst zijn stempel op de kwartaalresultaten heeft gedrukt, beoogt met de drastische aankondigingen van gisteren verdere herstructurering te voorkomen.

Pag.15: Wellicht meer bezuinigingen nodig

Topman Gerstner: “Ik wil een eind maken aan de methode van Chinese martelingen waarbij per kwartaal opnieuw pijnlijke mededelingen moeten worden gedaan.” IBM had begin vorig jaar nog 344.000 man in dienst. Gisteren zei het bedrijf dat er volgens verwachting eind volgend jaar ongeveer 225.000 man over zijn.

Het eerste en belangrijkste doel dat Gerstner nu voor ogen heeft is IBM weer winstgevend te maken. Onderdeel daarvan is IBM weer te laten meetellen op de computermarkt.Het bedrijf ziet zijn belangrijke mainframe-sector steeds verder afkalven omdat de vraag naar grote computers afneemt. De pakweg tweehonderd grote, vaste klanten die IBM voor de apparaten had zijn geen basis meer voor de winst. Gerstner zei dan ook dat IBM zijn marketingstrategieen zal ontwikkelen en uitbreiden.

IBM heeft dit jaar tot nu toe een bescheiden stijging gezien van softwareverkopen (1,2 procent omhoog) en een flinke sprong in serviceverlening (35,4 procent). In de afdeling hardware deden de personal computers en de workstations het goed, maar in zijn geheel bleef de sector hardware achter bij de resultaten van de eerste helft vorig jaar.

IBM boekte in 1991 een verlies van 2,8 miljard dollar, het eerste verlies in zijn bestaan. Het bedrijf was al begonnen met een reorganisatie, maar wegens de slechte resultaten moesten er ook werknemers vertrekken. Eerst 20.000, toen bleken er dat 40.000 te worden en toen nog eens 25.000 dit jaar. Begin dit jaar werk bekend dat IBM een verlies over 1992 had geleden van bijna vijf miljard dollar. Gevolg daarvan was het vertrek van John Akers. Twee maanden later, in maart jongstleden, trad Louis Gerstner aan. Het aantal van 25.000 voor dit jaar is inmiddels ook verdubbeld en voor volgend jaar komen er nog 35.000 bij.

“De kosten van IBM gelijke tred doen houden met de resultaten in onze industriesector - het op maat brengen van het bedrijf - is mijn eerste korte-termijnprioriteit bij IBM”, aldus Gerstner gisteren. IBM verwacht dat als alles volgens plan gaat verdere bezuinigingen onnodig zijn, maar helemaal zeker is het bedrijf daar niet van. “Als onze kijk op de ontwikkelingen in de industrie onjuist blijkt, zullen we nog meer maatregelen moeten nemen”, zei Gerstner.

Analisten waarderen de openheid van Gerstner, de eerste IBM-topman die niet uit eigen gelederen is voortgekomen, maar hij heeft gisteren weinig concreets gezegd over hoe hij denkt IBM weer winstgevend te maken. Het oordeel over zijn functioneren wordt dan ook nog opgeschort. Volgens Steve Smith van investeringsbank PaineWebber heeft IBM de komende achttien maanden nog te maken met de gevolgen van de huidige maatregelen. Pas in de jaren daarna kan hopelijk weer normaal worden gedraaid.

Charles Ferguson, auteur van Computer Wars. How the West Can Win in a Post-IBM World, denkt dat als Gerstner faalt we te maken krijgen met een van de opzienbarendste faillissementen in de industriële geschiedenis. Als Gerstner het echter goed doet, hoeven er na alle aangekondigde afslankingen nog maar 40 à 50.000 man weg bij het bedrijf.