Uitstel beraad grondwet Z-Afrika

JOHANNESBURG, 27 JULI. Het overleg over het ontwerp voor een nieuwe Zuidafrikaanse grondwet, dat gisteren had moeten beginnen, is uitgesteld tot woensdag in de hoop dat de Inkatha-beweging en de Konservatieve Partij zich alsnog bij de andere partijen zullen voegen.

Beide partijen waren op 2 juli verontwaardigd uit het overleg tussen de in totaal 26 partijen weggelopen, toen de meerderheid 27 april 1994 aanwees als de datum voor de eerste vrije algemene verkiezingen in Zuid-Afrika.

Inkatha heeft zich tot nu toe niet specifiek uitgelaten over het ontwerp, maar op een bijeenkomst van Zoeloes in Johannesburg zondag verklaarde Zoeloe-koning Goodwill Zwelithini nog dat het overleven van zijn stam op het spel stond. Inkatha-leider Mangosuthu Buthelezi, een neef van de koning, heeft ook al herhaaldelijk duidelijk gemaakt niet tevreden te zijn over het verloop van het beraad van de partijen. Veel waarnemers vrezen dan ook dat de Zoeloe-leiders het ontwerp voor de grondwet zullen afwijzen.

Ook de blanke Konservatieve Partij toonde zich gisteren in een reactie allerminst enthousiast over het ontwerp voor de nieuwe constitutie, dat gisteren werd gepresenteerd. De partij omschreef het ontwerp als een “recept voor voor burgeroorlog, verdere economische achteruitgang en een spiraal van geweld en misdaad”.

De meeste andere partijen toonden zich betrekkelijk positief over het ontwerp, al had vrijwel elk van de 26 groeperingen wel bezwaren tegen een of meer punten uit het document. Cyril Rampaphosa van het Afrikaans Nationaal Congres noemde het ontwerp een “basis waarop de onderhandelingen over het tot stand brengen van democratie in ons land nu op een meer gerichte wijze kan plaatshebben.” De regering en de Nationale Partij verklaarden in het algemeen tevreden te zijn over de voorlopige schets, al zouden zij graag meer zekerheid zien omtrent de federale aspecten van de constitutie.